Varoluşçu Edebiyat Bağlamında Vüs’at O. Bener’in “İlki” Adlı Öyküsünün Çözümlenmesi
Bartın Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi · 2025
DOI: 10.70916/buefd.1659994 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Bartın Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, 2025. Verfasst von Melike Eş. Die Arbeit wurde bisher 1-mal zitiert (Crossref) und nennt 31 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
20.yy büyük değişimlerin yaşandığı bir dönemdir. Sanayi Devrimi’nin etkisiyle başlayan teknolojik ve endüstriyel gelişmeler, insanın içinde bulunduğu her alanı derinden etkilemiştir. İngiltere ile başlayan Sanayi Devrimi önce Avrupa’ya daha sonra Amerika’ya yayılmış, değişen dünya düzeni beraberinde dünya savaşlarının yaşanmasına neden olmuştur. Büyük yıkımların ve kayıpların yaşandığı bu savaşlar insanı kendi içine dönmeye, hayatın anlamını sorgulamaya itmiştir. Geçmişi kutsal kitaplara dayandırılan, bireyin varlığını anlamlandırmasını ifade eden varoluşçuluk anlayışı bu yüzyılda tekrar canlanmış, kitleler üzerinde etkili olmuştur. Özellikle Jean-Paul Sartre, Simone de Beauvoir, Albert Camus ve Gabriel Marcel gibi düşünürlerin edebiyatla yakın ilişki içinde olması varoluşçu edebiyat anlayışının doğmasını ve yaygınlaşmasını sağlamıştır. Batı dünyasında öne çıkan anlayış 1940’lı yıllarda Türkiye’de de tanınmaya başlamıştır. Çeviri ve tanıtım yazılarıyla başlayan bu süreç Batı’daki gibi edebî bir hareket olmasa da özellikle 1950 Kuşağı yazarlarını ve İkinci Yeni şairlerini etkilemiştir. 1950 Kuşağı öykücülerinden olan Vüs’at O. Bener de varoluşçuluk anlayıştan etkilenmiş, bireyin iç dünyasına odaklandığı eserlerinde yalnızlık, yabancılaşma, bunalım gibi temaları irdelemiştir. Söz konusu çalışmada 1957 yılında basılan Yaşamasız adlı kitapta yer alan İlki adlı öyküyü varoluşçu edebiyat açısından ele almak amaçlanmıştır. Çalışma öncesinde varoluşçuluk üzerine hazırlanmış kaynaklardan yararlanılmış, tespit edilen unsurlar öyküde aranmıştır. İlki öyküsünün kurgu, yapı unsurları, dil ve anlatım özelliklerinde varoluşçu anlayışın temel özelliklerine ulaşılmıştır.
Zitieren
APA
Eş, M. (2025). Varoluşçu Edebiyat Bağlamında Vüs’at O. Bener’in “İlki” Adlı Öyküsünün Çözümlenmesi. Bartın Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi. https://doi.org/10.70916/buefd.1659994
Vancouver
Eş M. Varoluşçu Edebiyat Bağlamında Vüs’at O. Bener’in “İlki” Adlı Öyküsünün Çözümlenmesi. Bartın Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi. 2025. doi:10.70916/buefd.1659994
BibTeX
@article{E2025,
author = {Eş, Melike},
title = {Varoluşçu Edebiyat Bağlamında Vüs’at O. Bener’in “İlki” Adlı Öyküsünün Çözümlenmesi},
journal = {Bartın Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi},
year = {2025},
doi = {10.70916/buefd.1659994}
}
EUVIMED