EUVIMEDEUVIMED entdecken
Crossref

Osmanlı Fıkıh Literatüründe Tenkitçi Bir Metin: Sipâhîzâde’nin Selem Risalesi

Faruk Emrah Oruç

International Journal of Islamic Economics and Finance Studies · 29.03.2026 · 12 (1) · 218-248

DOI: 10.54427/ijisef.1828559 ↗

Kurz gefasst

Fachartikel in der Zeitschrift International Journal of Islamic Economics and Finance Studies, online erschienen am 29.03.2026. Verfasst von Faruk Emrah Oruç. Die Arbeit nennt 46 Literaturangaben.

AbstractBibliografische AngabenZitierenVerwandte Studien

Abstract (Originalsprache)

16. yüzyıl Osmanlı ilim muhitinin mühim simalarından Bursalı Sipâhîzâde Mehmed Efendi’nin (v. 997/1589) selem akdine dair kaleme aldığı Risâle fi’s-selem, Hanefî hukuk düşüncesinin şerh ve hâşiye geleneği içerisindeki eleştirel dinamizmini yansıtan teknik bir metindir. Bu çalışma, Hanefî mezhebinin temel metinlerinden el-Hidâye ve şerhleri ekseninde yürüttüğü fıkhî tahlillerle seleme dair kavramsal sınırları ve usûlî tartışmaları odağına almaktadır. İncelemede, İstanbul Üniversitesi Nadir Eserler Kütüphanesi’nde muhafaza edilen yazma nüshalar üzerinden selem akdinin lügat ve ıstılah tanımları, isimlendirme gerekçelerindeki mantıksal tutarlılık ve meşruiyet delillerinin usûlî tahlilleri irdelenmektedir. Müellifin Bâbertî (v. 786/1384), İbn Ebi’l-İz (v. 792/1390) ve İbnü’l-Hümâm (v. 861/1457) gibi otoritelerin görüşleri arasında yürüttüğü ilmî muhakeme, çalışmanın ana omurgasını teşkil ederken klasik literatürdeki teknik çelişkilerin hangi kriterlerle çözüme kavuşturulduğu sorusu üzerinde durulmaktadır. İncelemeyle birlikte sunulan tahkikli neşirle beraber, Sipâhîzâde’nin özgün bakış açısından hareketle Osmanlı hukuk düşüncesinin 16. yüzyılda ulaştığı teorik seviye ve meseleleri takdim tarzı ortaya konulmaktadır. Böylelikle hem müellifin coğrafyacı kimliğinin gölgesinde kalan fıkıhçı hüviyeti ortaya çıkarılmakta hem de klasik birikimin eleştirel bir gözle nasıl yeniden yorumlandığı gösterilmektedir.

Zitieren

APA

Oruç, F. E. (2026). Osmanlı Fıkıh Literatüründe Tenkitçi Bir Metin: Sipâhîzâde’nin Selem Risalesi. International Journal of Islamic Economics and Finance Studies, 12(1), 218-248. https://doi.org/10.54427/ijisef.1828559

Vancouver

Oruç FE. Osmanlı Fıkıh Literatüründe Tenkitçi Bir Metin: Sipâhîzâde’nin Selem Risalesi. International Journal of Islamic Economics and Finance Studies. 2026;12(1):218-248. doi:10.54427/ijisef.1828559

BibTeX
@article{Oru2026,
  author = {Oruç, Faruk Emrah},
  title = {Osmanlı Fıkıh Literatüründe Tenkitçi Bir Metin: Sipâhîzâde’nin Selem Risalesi},
  journal = {International Journal of Islamic Economics and Finance Studies},
  year = {2026},
  volume = {12},
  number = {1},
  pages = {218--248},
  doi = {10.54427/ijisef.1828559}
}
Kostenlos starten →