EUVIMEDEUVIMED entdecken
Crossref

ERKEN OSMANLI DÖNEMİ FIKIH USÛLÜ LİTERATÜRÜNDE BİR MUHTASAR: EBÛ BEKİR b. İBRAHİM VE RUMÛZÜ’L-ESRÂR ADLI ESERİ

Burhanettin Bal

Kadim Akademi SBD · 28.06.2026 · 10 (1) · 71-88

DOI: 10.55805/kadimsbd.1943477 ↗

Kurz gefasst

Fachartikel in der Zeitschrift Kadim Akademi SBD, online erschienen am 28.06.2026. Verfasst von Burhanettin Bal. Die Arbeit nennt 21 Literaturangaben.

AbstractBibliografische AngabenZitierenVerwandte Studien

Abstract (Originalsprache)

Erken Osmanlı dönemi (8./14. yüzyıl) fıkıh usûlü çalışmaları, literatürde nispeten az incelenmiş bir alanı teşkil etmektedir. Bu makale, söz konusu döneme ait muhtasar bir fıkıh usûlü metni olan Ebû Bekir b. İbrahim’in Rumûzü’l-Esrâr adlı eserini ve müellifinin ilim tarihindeki yerini yazma nüshalar üzerinden incelemeyi amaçlamaktadır. Klasik tabakât ve biyografi eserlerinde zikredilmemesine rağmen, araştırmada müellifin kimliğine dair yeni tespitler yapılmış ve onun 8./14. yüzyıl ortalarında Sultanönü (Eskişehir) civarında yaşadığı ortaya konulmuştur. Eserin, Osmanlı ilim geleneğinin kurucu isimlerinden Alâeddin el-Esved Karahisârî tarafından Künûzü’l-Envâr adıyla şerh edilerek dönemin sultanına ithaf edilmesi, metnin ilmî değerini açıkça göstermektedir. Rumûzü’l-Esrâr’ın muhteva analizi, müellifin Pezdevî çizgisini takip ettiğini ancak bunu “iktibas, ihtisar ve inşâ” metoduyla, pedagojik bir süzgeçten geçirerek yaptığını göstermektedir. Müellif, klasik metinlerdeki uzun kelâmî tartışmaları ve cedelî polemikleri ustalıkla ayıklamış, usûl kaidelerini fürû fıkıh üzerinden örneklendirme geleneğini koruyarak eseri rafine bir ders kitabı hüviyetine kavuşturmuştur. Bu çalışma, Rumûzü’l-Esrâr örneği üzerinden hâkim Hanefî usûl geleneğinin erken dönem Osmanlı ilim muhitine nasıl aktarıldığını ve tedris faaliyetlerine uygun pratik bir çerçeveye nasıl oturtulduğunu ortaya koymaktadır.

Zitieren

APA

Bal, B. (2026). ERKEN OSMANLI DÖNEMİ FIKIH USÛLÜ LİTERATÜRÜNDE BİR MUHTASAR: EBÛ BEKİR b. İBRAHİM VE RUMÛZÜ’L-ESRÂR ADLI ESERİ. Kadim Akademi SBD, 10(1), 71-88. https://doi.org/10.55805/kadimsbd.1943477

Vancouver

Bal B. ERKEN OSMANLI DÖNEMİ FIKIH USÛLÜ LİTERATÜRÜNDE BİR MUHTASAR: EBÛ BEKİR b. İBRAHİM VE RUMÛZÜ’L-ESRÂR ADLI ESERİ. Kadim Akademi SBD. 2026;10(1):71-88. doi:10.55805/kadimsbd.1943477

BibTeX
@article{Bal2026,
  author = {Bal, Burhanettin},
  title = {ERKEN OSMANLI DÖNEMİ FIKIH USÛLÜ LİTERATÜRÜNDE BİR MUHTASAR: EBÛ BEKİR b. İBRAHİM VE RUMÛZÜ’L-ESRÂR ADLI ESERİ},
  journal = {Kadim Akademi SBD},
  year = {2026},
  volume = {10},
  number = {1},
  pages = {71--88},
  doi = {10.55805/kadimsbd.1943477}
}
Kostenlos starten →