EUVIMEDEUVIMED entdecken
Crossref

Ahlaki Gerçekçiliğin Ontolojik Statüsü: Derek Parfit Perspektifi

Ayşe Kasımoğlu Şirin

Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi · 25.03.2026 · 28 (1) · 268-282

DOI: 10.32709/akusosbil.1829411 ↗

Kurz gefasst

Fachartikel in der Zeitschrift Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, online erschienen am 25.03.2026. Verfasst von Ayşe Kasımoğlu Şirin. Die Arbeit nennt 20 Literaturangaben.

AbstractBibliografische AngabenZitierenVerwandte Studien

Abstract (Originalsprache)

Ahlak felsefesi eylemlerimizin doğruluğu ve yanlışlığı hakkındaki söylemlerle ilgilenmekteyken, metafizik temel varlık ve gerçeklik sorularıyla meşgul olmaktadır. Bu iki alanın ayrımı, filozoflar arasında sınırların tartışılmasına zemin oluşturmuştur. Metaetik tartışmalarda ise merkezi bir role sahip olan ahlaki gerçekçilik/ahlaki realizm, çeşitli versiyonlarla ele alınmakla birlikte, ahlaki doğruların nesnel bir değere sahip olup olmadığı sorusuna odaklanır. Ahlaki gerçekçiliği benimseyenler/ahlaki realistler, ahlaki yargıların rasyonel olarak ulaşılabilir gerçeklikte olduğuna inanırlar. Bu makalede, ahlaki gerçekçiliğin ontolojik temelleri, İngiliz ahlak filozofu Derek Parfit’in (1942-2017) ahlakın ontolojik statüsüne dair bakış açısı üzerinden incelenmektedir. Ahlaki gerçekçilik, ahlaki olguların nesnel bir varlığa sahip olduğunu ileri sürerken, bu olguların doğasının ne olduğu ya da dünyanın yapısına nasıl uyum sağladığı soruları metaetik tarafından tartışılmaya devam etmektedir. Makalede, Parfit’in “Metafiziksel Olmayan Non-Naturalist Bilişselcilik” (Non-Methapysical Non-Naturalist Cognitivism) teorisi, mantıksal ve matematiksel doğrularla ilişkilendirdiği analojilerle ele alınmaktadır. Parfit, ahlaki doğruların kültürel ve bireysel bakış açılarından bağımsız, indirgenemez normatif hakikatler olduğunu savunmakta, non-naturalist yaklaşımı ise ahlaki olguların doğal ve sosyal bilimlere indirgenemeyeceğini belirtmektedir. Ayrıca bu normatif gerçeklerin ontolojik yük taşımadığını ve Platonik manada uzay-zaman haricinde ayrı bir varlık bulmadığını ileri sürerek klasik non-naturalizmden ayrılır. Makalenin amacı Parfit’in temel argümanlarını, itirazlarını ve teorisine yöneltilen eleştirileri bir arada değerlendirerek, onun ahlaki doğrulara atfettiği ontolojik statüyü ortaya koymaktır. Bunu yaparken açıklayıcı ve karşılaştırmalı bir yöntem takip edilecektir.

Zitieren

APA

Şirin, A. K. (2026). Ahlaki Gerçekçiliğin Ontolojik Statüsü: Derek Parfit Perspektifi. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 28(1), 268-282. https://doi.org/10.32709/akusosbil.1829411

Vancouver

Şirin AK. Ahlaki Gerçekçiliğin Ontolojik Statüsü: Derek Parfit Perspektifi. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2026;28(1):268-282. doi:10.32709/akusosbil.1829411

BibTeX
@article{irin2026,
  author = {Şirin, Ayşe Kasımoğlu},
  title = {Ahlaki Gerçekçiliğin Ontolojik Statüsü: Derek Parfit Perspektifi},
  journal = {Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi},
  year = {2026},
  volume = {28},
  number = {1},
  pages = {268--282},
  doi = {10.32709/akusosbil.1829411}
}
Kostenlos starten →