EUVIMEDEUVIMED entdecken
Crossref

Kelâbâzî’nin Ta’arruf’u Bağlamında Tasavvuf ve Kelam İlişkisi

Durdane Zeynep Tekmen

Batman Akademi Dergisi · 2025

DOI: 10.58657/batmanakademi.1441655 ↗

Kurz gefasst

Fachartikel in der Zeitschrift Batman Akademi Dergisi, 2025. Verfasst von Durdane Zeynep Tekmen. Die Arbeit wurde bisher 1-mal zitiert (Crossref) und nennt 39 Literaturangaben.

AbstractBibliografische AngabenZitierenVerwandte Studien

Abstract (Originalsprache)

Bu çalışmada erken dönem sufilerinin kelâmî görüşlerine yer verilmiştir. Bu kapsamda tasavvuf ve kelam disiplinleri arasındaki ilişkiler tartışılmış ve bu tartışmalarda mutasavvıfların tasavvufi eserleri- ki bahusus Kelâbâzî’nin et-Ta’arruf’u- dikkate alınmıştır. Binaenaleyh önce Lüma, Keşfu’l-Mahcub, Kûtu’l-Kulûb, er-Risâle ve Risâleler (Kitâbu’l Ferağ)’da kelâmî konulara nasıl ve ne orada yer verildiği ortaya konulmuş; ardından -yazımızı üzerine inşa ettiğimiz- et-Ta’arruf’a geçiş yapılmıştır. Bu bağlamda et-Ta’arruf’un kelam ve tasavvuf açısından özelliklerine, dolayısıyla da bu eserin neden tercih edildiğine değinilmiştir. Bunların akabinde tevhit, Allah’ın isim ve sıfatları, insan fiilleri ve kader, peygamber, melek gibi daha pek çok mesele kelâmî açıdan ve fakat sufilerin yorumlarıyla ele alınmıştır. Netice itibariyle tasavvufun erken döneminde neredeyse sufilerin tamamının yukarıda zikrettiğimiz konularda ehlisünnet kelamına bağlı oldukları anlaşılmıştır. Nitekim Kelâbâzî de et-Ta’arruf’ta bunu deklare etmiştir. Öte taraftan zikredilen konular arasında tasavvufi boyutları olanlar (yani tevhit, peygamber gibi tasavvuf ve kelamda ortak işlenen mevzular) varsa; sufiler, bu konuların kelami yönlerinde kelama bağlı olduklarını, tasavvufi yönlerinde ise bağımsız olduklarını beyan etmişlerdir. Bu minvalde ikinci hususla ilgili sözlerin Ta’arruf’ta doğrudan değil; bilakis dolaylı olarak ve peyderpey yer aldıkları görülmektedir. Hasılı Ta’arruf’ta apolojik olarak tasavvufun kelamla olan ilişkisi ortaya koyulmuştur.

Zitieren

APA

Tekmen, D. Z. (2025). Kelâbâzî’nin Ta’arruf’u Bağlamında Tasavvuf ve Kelam İlişkisi. Batman Akademi Dergisi. https://doi.org/10.58657/batmanakademi.1441655

Vancouver

Tekmen DZ. Kelâbâzî’nin Ta’arruf’u Bağlamında Tasavvuf ve Kelam İlişkisi. Batman Akademi Dergisi. 2025. doi:10.58657/batmanakademi.1441655

BibTeX
@article{Tekmen2025,
  author = {Tekmen, Durdane Zeynep},
  title = {Kelâbâzî’nin Ta’arruf’u Bağlamında Tasavvuf ve Kelam İlişkisi},
  journal = {Batman Akademi Dergisi},
  year = {2025},
  doi = {10.58657/batmanakademi.1441655}
}
Kostenlos starten →