Anadolu’da Ahiler: Selçuklu’dan Moğol Tahakkümüne Toplumsal Bir Direniş
Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi · 28.06.2026 · 8 (1) · 91-104
DOI: 10.56574/nohusosbil.1853482 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, online erschienen am 28.06.2026. Verfasst von Feyzullah Güleç. Die Arbeit nennt 70 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
XIII. yüzyılda Anadolu’da Ahilik teşkilatı, fütüvvet geleneğinin Abbâsî halifesi Nâsır-Lidînillâh tarafından kurumsallaştırılması ve Mecdüddin İshak’ın Bağdat ziyaretiyle Anadolu’ya taşınması sonucunda ortaya çıkmıştır. Ahi Evran’ın Kayseri’de debbağlık mesleği üzerinden örgütlenmesi, Yabanlu Pazarı gibi merkezlerde ticaretin gelişmesine katkı sağlamış ve teşkilatın ekonomik boyutunu güçlendirmiştir. Ardından Konya’ya taşınan Ahilik, Ahi Evran’ın müderrislik faaliyetleriyle ilmî ve tasavvufî bir kimlik kazanmış, Selçuklu iktidarıyla doğrudan temas kurarak toplumsal bir aktör haline gelmiştir. II. Gıyâseddin Keyhüsrev döneminde Vezir Sâdeddin Köpek’in baskıları sonucu Ahiler sürgün edilmiş; Ahi Evran, Hacı Bektaş Veli ve Baba İlyas gibi önde gelen şahsiyetler farklı bölgelere gönderilmiş, bu süreç Babailer İsyanı gibi büyük toplumsal hareketlere zemin hazırlamıştır. Moğol hâkimiyetinin Anadolu’da artmasıyla birlikte Ahiler, II. İzzeddin Keykâvus’un yanında yer alarak Türkmen topluluklarıyla birleşmiş ve siyasî bir direniş hattı oluşturmuştur. Çalışma, Ahiliğin XIII. yüzyılda ekonomik örgütlenmeden ilmî-tasavvufî bir kimliğe ve nihayetinde siyasî direnişe evrilen çok yönlü yapısını, Selçuklu siyasî dönüşümleri ve Moğol baskısı bağlamında incelemektedir.
Zitieren
APA
Güleç, F. (2026). Anadolu’da Ahiler: Selçuklu’dan Moğol Tahakkümüne Toplumsal Bir Direniş. Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 8(1), 91-104. https://doi.org/10.56574/nohusosbil.1853482
Vancouver
Güleç F. Anadolu’da Ahiler: Selçuklu’dan Moğol Tahakkümüne Toplumsal Bir Direniş. Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2026;8(1):91-104. doi:10.56574/nohusosbil.1853482
BibTeX
@article{Gle2026,
author = {Güleç, Feyzullah},
title = {Anadolu’da Ahiler: Selçuklu’dan Moğol Tahakkümüne Toplumsal Bir Direniş},
journal = {Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi},
year = {2026},
volume = {8},
number = {1},
pages = {91--104},
doi = {10.56574/nohusosbil.1853482}
}
EUVIMED