TÜRK VE ALMAN HUKUKUNDA İDARE HUKUKUNUN UYGULANMA ALANININ BELİRLENMESİNE İLİŞKİN KISTASLAR ÜZERİNE BİR İNCELEME
Akdeniz Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi · 09.07.2026 · 16 (1) · 39-91
DOI: 10.54704/akdhfd.1927102 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Akdeniz Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, online erschienen am 09.07.2026. Verfasst von Dursun Çelik. Die Arbeit nennt 109 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Bu çalışmada, bağımsız bir disiplin olan idare hukukunun uygulama alanının belirlenmesinde karşılaşılan teorik ve pratik sorunlar, Türk ve Alman hukuku ekseninde karşılaştırmalı olarak incelenmektedir. İdare hukukunun uygulama alanının kesin sınırlar ile tespiti, somut uyuşmazlıklarda görevli yargı yolunun tayini, idareye uygulanacak mali sorumluluk rejiminin belirlenmesi ve idari usul kurallarının geçerliliği bakımından hayati bir önem taşımaktadır. Makalede bu temel ayrım, idare hukukunun öncelikle anayasa hukukundan, ardından da özel hukuktan ayrılması şeklinde iki temel eksen üzerinden ele alınmaktadır.İdare hukukunun anayasa hukukundan ayrılması bağlamında, Türk hukukunda devlet fonksiyonlarını ayırmak için kullanılan maddi ve organik kriterlerin yetersizliği ortaya konulurken; Alman hukukunda kabul gören "çifte doğrudan anayasallık" teorisi incelenmektedir. İdare hukuku ile özel hukuk arasındaki sınırların çizilmesinde ise Türk ve Fransız hukuklarına uzun süre egemen olan kamu gücü, kamu hizmeti ve kamu gücü ayrıcalıkları ölçütlerinin günümüzdeki modern devlet faaliyetlerini kavramadaki metodolojik eksiklikleri eleştirilmektedir. Bu bağlamda Alman doktrininde geliştirilen yasama yetkisi, menfaat, itaat ve modifiye edilmiş süje teorisi ile iki aşamalı teori (Zweistufentheorie) gibi yaklaşımlar yargı kararları ışığında mukayeseli olarak tartışılmaktadır.Çalışmanın problemli alanlara ayrılan son bölümünde, idarenin özel hukuk sözleşmeleri, idari eylemler (kamu araçlarının karıştığı trafik kazaları vb.) ve kamu alanlarına ve binalarına giriş yasağı (Hausverbot) gibi hukuki nitelendirmesi güç olan konular Alman yargı içtihatları, konu ve ağırlık teorileri ışığında detaylıca analiz edilmektedir. Ulaşılan temel sonuç, idari faaliyetlerin çeşitliliği karşısında hiçbir teorinin tek başına yeterli olamayacağı ve bu kriterlerin mutlaka eklektik bir yaklaşımla değerlendirilmesinin zorunlu olduğudur.
Zitieren
APA
Çelik, D. (2026). TÜRK VE ALMAN HUKUKUNDA İDARE HUKUKUNUN UYGULANMA ALANININ BELİRLENMESİNE İLİŞKİN KISTASLAR ÜZERİNE BİR İNCELEME. Akdeniz Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 16(1), 39-91. https://doi.org/10.54704/akdhfd.1927102
Vancouver
Çelik D. TÜRK VE ALMAN HUKUKUNDA İDARE HUKUKUNUN UYGULANMA ALANININ BELİRLENMESİNE İLİŞKİN KISTASLAR ÜZERİNE BİR İNCELEME. Akdeniz Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi. 2026;16(1):39-91. doi:10.54704/akdhfd.1927102
BibTeX
@article{elik2026,
author = {Çelik, Dursun},
title = {TÜRK VE ALMAN HUKUKUNDA İDARE HUKUKUNUN UYGULANMA ALANININ BELİRLENMESİNE İLİŞKİN KISTASLAR ÜZERİNE BİR İNCELEME},
journal = {Akdeniz Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi},
year = {2026},
volume = {16},
number = {1},
pages = {39--91},
doi = {10.54704/akdhfd.1927102}
}
EUVIMED