TÜRK VE ALMAN HUKUKUNDA SENDİKALARIN BAĞIMSIZLIĞI
Akdeniz Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi · 09.07.2026 · 16 (1) · 431-471
DOI: 10.54704/akdhfd.1813530 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Akdeniz Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, online erschienen am 09.07.2026. Verfasst von Serkan Taylan Karaç. Die Arbeit nennt 51 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Sendikaların bağımsızlığı, demokratik toplum düzeninin, sendika özgürlüğünün ve toplu pazarlık sisteminin en temel ilkelerinden biridir. Bu ilke, sendikaların yönetim ve karar süreçlerinde devletin, siyasi partilerin, sosyal karşıtlarının veya herhangi bir dış gücün etkisi altında kalmadan, üyelerinin menfaatlerini özgür biçimde savunabilmesini ifade eder. Öte yandan bağımsızlık, yalnızca işleyişte değil, kuruluş aşaması dahil sendikal yaşamın tüm aşamalarında varlığı aranan bir ilkedir. Bu çerçevede, hangi aşamada olursa olsun sendikaların bağımsızlığı ilkesinin ihlali, sendika özgürlüğünün özüne yönelen bir müdahale olarak da değerlendirilir. Konu, Türk ve Alman hukuk sistemlerinde benzer biçimde değerlendirilmekle birlikte, tarihsel ve yapısal farklılıklar nedeniyle birbirlerinden belirli yönlerde ayrılan yaklaşımlarla ele alınmaktadır. Türk hukukunda sendikaların bağımsızlığı, esasen 6356 sayılı Kanun ile güvence altına alınmış olup sendikaların ekonomik ve örgütsel bağımsızlıklarının ve dolayısıyla özerk sendikal yapının korunması hedeflenmiştir. Bunun temel amacı, sendikaların; kamu otoritesi, işveren baskısı ya da benzeri harici tesirden uzak biçimde üyelerinin çıkarlarını koruyabilmesidir. Bununla birlikte, Türk hukukunda sendika-siyaset ilişkisi de hassas bir dengeye sahip kılınmaya çalışılmakta, sendikalara, çalışma ilişkileriyle sınırlı olacak şekilde siyasi faaliyette bulunma serbestisi tanınmaktadır. Ancak bu durumun da bağımsızlık ilkesi bağlamında ele alınması ve söz konusu ilişkinin sendikal bağımsızlığa etkisi değerlendirilmelidir. Alman hukukunda ise sendikal bağımsızlık, toplu iş sözleşmesi yapabilme ehliyetinin önemli şartlarından biri olarak kabul edilmekte olup sendikaların hem devletten hem de diğer toplumsal güç odaklarından bağımsız olması beklenmektedir. Öte yandan her iki sistemde de sendikal saflık, işçi ve işveren tarafların birbirlerinden yapısal olarak ayrılmalarını şart koşar. Ancak hem bağımsızlık hem de sendikal saflık, özellikle Türk hukukuna kıyasla daha esnek bir biçimde ele alınmakta, işlevsel özerklik ön planda tutulmaktadır.Sendikal örgütlerin özellikle devlete, siyasi partilere ve sosyal karşıtlarına karşı bağımsızlıkları çerçevesinde ele alınan bu çalışmada hem Türk hem de Alman hukuku bakımından ulaşılan ortak sonuç, sendikaların bağımsızlığının, yalnızca yasal güvencelerle değil, sendikal bilinç ve demokratik kültürle desteklenmesi gerektiği yönündedir.
Zitieren
APA
Karaç, S. T. (2026). TÜRK VE ALMAN HUKUKUNDA SENDİKALARIN BAĞIMSIZLIĞI. Akdeniz Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 16(1), 431-471. https://doi.org/10.54704/akdhfd.1813530
Vancouver
Karaç ST. TÜRK VE ALMAN HUKUKUNDA SENDİKALARIN BAĞIMSIZLIĞI. Akdeniz Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi. 2026;16(1):431-471. doi:10.54704/akdhfd.1813530
BibTeX
@article{Kara2026,
author = {Karaç, Serkan Taylan},
title = {TÜRK VE ALMAN HUKUKUNDA SENDİKALARIN BAĞIMSIZLIĞI},
journal = {Akdeniz Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi},
year = {2026},
volume = {16},
number = {1},
pages = {431--471},
doi = {10.54704/akdhfd.1813530}
}
EUVIMED