EUVIMEDEUVIMED entdecken
Open Access · CC BY-NC 4.0

ҚЫЗЫЛОРДА ҚАЛАСЫ МЫСАЛЫНДА ТӨГІНДІ СУЛАРДЫ АУЫЛШАРУАШЫЛЫҒЫНДА ПАЙДАЛАНУДЫ ҒЫЛЫМИ-ТЕХНОЛОГИЯЛЫҚ ТҰРҒЫДАН ЗЕРТТЕУ

Өркен Баймаханов, Малохат Абдукадирова, Кайрат Акылбаев, Абзал Шегенбаев, Аксауле Олжабаева

Izdenister natigeler · 30.06.2026 · 28 (3 (111)) · 136-146

DOI: 10.37884/3-2026/11 ↗

Kurz gefasst

Fachartikel in der Zeitschrift Izdenister natigeler, online erschienen am 30.06.2026. Verfasst von Өркен Баймаханов und 4 weiteren Autor:innen. Die Arbeit nennt 11 Literaturangaben. Der Volltext ist frei zugänglich (Open Access, CC BY-NC 4.0).

AbstractBibliografische AngabenZitierenVerwandte Studien

Abstract (Originalsprache)

Қызылорда облысы Қазақстан Республикасының экологиялық тұрғыдан ең осал аймақтарының бірі болып саналады. Арал теңізінің сарқылуы, замануи тазарту технологияларының жетіспеушілігі сонымен қатар антропогендік жүктемелердің артуы салдарынан туындаған теріс үдерістер халықтың денсаулығына, өңір экономикасы мен су ресурстары саласына айтарлықтай кері әсерін тигізуде. Қалалардың тұрғын үй-коммуналдық шаруашылығының, сондай-ақ агроөнеркәсіп кешенінің дамуы мен антропогендік жүктемелер төгінді сулардың орасан зор көлемде жиналуына әкелді. Бұл қалалар маңындағы қоршаған ортаның ластану қаупін күшейтіп, онсыз да өсіп келе жатқан экологиялық жағдайды одан әрі ушықтыруда. Осы жағымсыз үдерістерді басшылыққа алып Қызылорда қаласы мысалында төгінді суларды кәдеге жарату тұрғысында ғылыми-зерттеу жұмыстары жүргізілуде. Тәжірибе жұмыстары Қызылорда қаласы, Тасбөгет кентіндегі модульдік биологиялық тазарту станциясында (МБТС) орындалды. МБТС- ның өнімділігі тәулігіне 6400 м³, қамтылған халық саны – 120,6 мың адамды құрайды. Нақты төгінді сулар көлемі: орташа - тәулігіне 2000 м³, ең жоғары - тәулігіне 5200 м³, тозу деңгейі – 18 %-ды құрап отыр. Кәріз желісінің жалпы ұзындығы - 1871 км, халықты қамту деңгейі – 30 %-ыз.Төгінді сулар жиналатын тоған ауданы 55 гектар, тереңдігі – 1,5 метрді құрайды. Ғылыми-зерттеу жұмысытары 100 м2 құрайтын аумақта жүргізілді. Қазахстан-16, Самур-68, Могар-КазНИИЗиР-80 малазықтық сұрыптары төгінді суларды қосымша тазарту арқылы суарылды.

Zitieren

APA

Баймаханов, Ө., Абдукадирова, М., Акылбаев, К., Шегенбаев, А., & Олжабаева, А. (2026). ҚЫЗЫЛОРДА ҚАЛАСЫ МЫСАЛЫНДА ТӨГІНДІ СУЛАРДЫ АУЫЛШАРУАШЫЛЫҒЫНДА ПАЙДАЛАНУДЫ ҒЫЛЫМИ-ТЕХНОЛОГИЯЛЫҚ ТҰРҒЫДАН ЗЕРТТЕУ. Izdenister natigeler, 28(3 (111)), 136-146. https://doi.org/10.37884/3-2026/11

Vancouver

Баймаханов Ө, Абдукадирова М, Акылбаев К, Шегенбаев А, Олжабаева А. ҚЫЗЫЛОРДА ҚАЛАСЫ МЫСАЛЫНДА ТӨГІНДІ СУЛАРДЫ АУЫЛШАРУАШЫЛЫҒЫНДА ПАЙДАЛАНУДЫ ҒЫЛЫМИ-ТЕХНОЛОГИЯЛЫҚ ТҰРҒЫДАН ЗЕРТТЕУ. Izdenister natigeler. 2026;28(3 (111)):136-146. doi:10.37884/3-2026/11

BibTeX
@article{2026,
  author = {Баймаханов, Өркен and Абдукадирова, Малохат and Акылбаев, Кайрат and Шегенбаев, Абзал and Олжабаева, Аксауле},
  title = {ҚЫЗЫЛОРДА ҚАЛАСЫ МЫСАЛЫНДА ТӨГІНДІ СУЛАРДЫ АУЫЛШАРУАШЫЛЫҒЫНДА ПАЙДАЛАНУДЫ ҒЫЛЫМИ-ТЕХНОЛОГИЯЛЫҚ ТҰРҒЫДАН ЗЕРТТЕУ},
  journal = {Izdenister natigeler},
  year = {2026},
  volume = {28},
  number = {3 (111)},
  pages = {136--146},
  doi = {10.37884/3-2026/11}
}
Kostenlos starten →