EUVIMEDEUVIMED entdecken
Crossref

Zumthor’un Atmosferi: Üç Yapı Üzerinden Mekânsal Deneyimin İncelenmesi

Aslıhan Öztürk, Selin Çoban

Kocaeli Üniversitesi Mimarlık ve Yaşam Dergisi · 30.04.2026 · 11 (1) · 53-71

DOI: 10.26835/my.1763516 ↗

Kurz gefasst

Fachartikel in der Zeitschrift Kocaeli Üniversitesi Mimarlık ve Yaşam Dergisi, online erschienen am 30.04.2026. Verfasst von Aslıhan Öztürk und 1 weiteren Autor:innen. Die Arbeit nennt 36 Literaturangaben.

AbstractBibliografische AngabenZitierenVerwandte Studien

Abstract (Originalsprache)

Mekânsal atmosfer mekânı kullanan bireyin duygu durumuna doğrudan etki eder. Bu nedenle mimarın kullanıcı psikolojisi üzerindeki etkisi büyüktür. Bu bağlamda, mekânda atmosfer yaratma sürecini oldukça önemseyen ve tasarımlarını bu biçimde oluşturan İsviçreli mimar Peter Zumthor, mimarlık kuramına eklenen “atmosfer” kavramını geliştirerek mekânsal deneyimin nasıl ortaya çıkarıldığına dair bir düşünsel çerçeve sunmaktadır. Çalışmanın temel amacı, Zumthor’un belirlediği atmosfer ilkelerinin kuramsal ve deneyimsel bağlamda farklı işlevlerdeki üç yapı üzerinde nasıl uygulandığını ve kullanıcı deneyimini nasıl etkilediğini analiz etmektir. Bu amaç doğrultusunda Zumthor’un ikonik üç yapısı seçilerek literatür bulguları ve ziyaretçi yorumları üzerinden yapıların mekân atmosferi ile ilişkileri analiz edilmiştir. Bu çalışmada, seçilen Zumthor yapıları onun belirlediği mekân atmosferini şekillendiren dokuz ana ve üç ek ilke doğrultusunda değerlendirilerek mekânın yarattığı atmosferin kullanıcı üzerindeki duyusal etkileri tartışılmıştır. Çalışmanın özgün değeri, atmosfer ilkelerinin yalnızca bir teori değil aynı zamanda uygulanabilir bir yöntem olarak kullanılabileceğini göstermesidir. Çalışma doküman analizi yöntemi ile kurgulanmıştır. Zumthor’un Therme Vals, Bruder Klaus Şapeli ve Kolumba Müzesi isimli üç yapısı üzerinden 12 ilkesi doğrultusunda incelenmesini içermektedir. Öncelikle literatür taraması yapılarak seçilen binalar ile ilgili araştırmacı söylemleri derlenmiştir. Devamında ziyaretçi deneyimleri değerlendirilmiştir. Rastgele seçim yöntemiyle web sayfasından alınan ziyaretçi yorumları tablolaştırılarak veriler atmosferin 12 ilkesi bağlamında olumlu ve olumsuz olacak şekilde kodlanmıştır. Kodlanan kelimeler üzerinden ilkelerin yapıları nasıl etkilediği değerlendirilmiştir. Yapılan değerlendirmelere bağlı olarak Zumthor ilkelerinin mimarlık pratiğini ve deneyimini temel alan bir anlayışa sahip olduğunu ve bu ilkelerin bilinçli şekilde uygulanmasının kullanıcının mekânsal deneyimi üzerinde olumlu etkiler bıraktığını söylemek mümkündür.

Zitieren

APA

Öztürk, A., & Çoban, S. (2026). Zumthor’un Atmosferi: Üç Yapı Üzerinden Mekânsal Deneyimin İncelenmesi. Kocaeli Üniversitesi Mimarlık ve Yaşam Dergisi, 11(1), 53-71. https://doi.org/10.26835/my.1763516

Vancouver

Öztürk A, Çoban S. Zumthor’un Atmosferi: Üç Yapı Üzerinden Mekânsal Deneyimin İncelenmesi. Kocaeli Üniversitesi Mimarlık ve Yaşam Dergisi. 2026;11(1):53-71. doi:10.26835/my.1763516

BibTeX
@article{ztrk2026,
  author = {Öztürk, Aslıhan and Çoban, Selin},
  title = {Zumthor’un Atmosferi: Üç Yapı Üzerinden Mekânsal Deneyimin İncelenmesi},
  journal = {Kocaeli Üniversitesi Mimarlık ve Yaşam Dergisi},
  year = {2026},
  volume = {11},
  number = {1},
  pages = {53--71},
  doi = {10.26835/my.1763516}
}
Kostenlos starten →