Interpretacja między-klasowa? Pojęcie inteligencji a przedwojenne socjologiczne ujęcia literatury: przypadek Dawida Hopensztanda i Debory Vogel
Praktyka Teoretyczna · 09.11.2026 · (1(59)) · 89-115
DOI: 10.19195/prt.2026.1.4 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Praktyka Teoretyczna, online erschienen am 09.11.2026. Verfasst von Oliwia Gembalczyk. Die Arbeit nennt 50 Literaturangaben. Der Volltext ist frei zugänglich (Open Access, CC BY 4.0).
Abstract (Originalsprache)
Artykuł podejmuje problem funkcjonowania pojęcia inteligencji w polskich lewicowych socjologicznych ujęciach literatury sprzed 1939 roku na przykładzie pism teoretycznych i krytycznoliterackich Dawida Hopensztanda i Debory Vogel. Oboje (mimo różnic metodologicznych) odwoływali się do formacji inteligenckiej, łącząc ukazywanie jej międzyklasowego charakteru z przekraczaniem redukcjonizmu klasowego w interpretacji literatury. Zarówno Hopensztand, jak i Vogel sytuują swoją refleksję na przecięciu krytyki społecznej i namysłu nad formami literackimi oraz traktują literaturę jako przestrzeń ujawniania się i przetwarzania ideologii formacji inteligenckiej. W ich interpretacjach pojęcie inteligencji staje się kategorią pośredniczącą między analizą formy a analizą społecznego uwarunkowania dzieła. Pozwala im ono myśleć o literaturze jako o platformie ukazującej sprzeczności klasowe (a zarazem pozwalającej na te sprzeczności reagować) oraz o samej inteligencji jako o formacji, której charakter jest historycznie dynamiczny i ideologicznie niejednorodny.
Zitieren
APA
Gembalczyk, O. (2026). Interpretacja między-klasowa? Pojęcie inteligencji a przedwojenne socjologiczne ujęcia literatury: przypadek Dawida Hopensztanda i Debory Vogel. Praktyka Teoretyczna, 89-115. https://doi.org/10.19195/prt.2026.1.4
Vancouver
Gembalczyk O. Interpretacja między-klasowa? Pojęcie inteligencji a przedwojenne socjologiczne ujęcia literatury: przypadek Dawida Hopensztanda i Debory Vogel. Praktyka Teoretyczna. 2026:89-115. doi:10.19195/prt.2026.1.4
BibTeX
@article{Gembalczyk2026,
author = {Gembalczyk, Oliwia},
title = {Interpretacja między-klasowa? Pojęcie inteligencji a przedwojenne socjologiczne ujęcia literatury: przypadek Dawida Hopensztanda i Debory Vogel},
journal = {Praktyka Teoretyczna},
year = {2026},
number = {1(59)},
pages = {89--115},
doi = {10.19195/prt.2026.1.4}
}
EUVIMED