Manipülasyon ve Propaganda Karşısında Pragmatist Retorik: Sofizmden Aristotelesçi Etik Amacına Geçiş
Akdeniz İnsani Bilimler Dergisi · 27.06.2026 · 16 (1) · 255-265
DOI: 10.13114/mjh.1892276 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Akdeniz İnsani Bilimler Dergisi, online erschienen am 27.06.2026. Verfasst von Asadullah Danish. Die Arbeit nennt 30 Literaturangaben. Gefördert von: Akdeniz Üniversitesi.
Abstract (Originalsprache)
Çağdaş iletişim imkanlarının beraberinde getirdiği koşullar propaganda, dezenformasyon ve manipülatif faaliyetlerin etkisini toplumsal ve siyasal alanlarda ciddi bir şekilde artırmıştır. Bu mesele retoriğin demokratik işlevinin yeniden tartışılması ve değerlendirilmesi gerektiğini gündeme getirmiştir. Bu çalışma, retoriğin sofistik ve pragmatist varyasyonlarını bilgi anlayışı açısından karşılaştırmalı olarak incelemekte ve pragmatist retoriğin propaganda ve manipülasyon karşısında sunduğu demokratik direnç imkânlarını tartışmaktadır. Çalışma, Schiller, Dewey, Rorty ve Mailloux gibi pragmatist düşünürlerin metinlerine dayanarak, karşılaştırmalı felsefe analiz, nitel ve yorumlayıcı bir yöntemle, pragmatist retoriğin sofistik retorikten amaçsal farklarını ortaya koymaya çalışmaktadır. Araştırma, pragmatist retoriğin yöntemsel açıdan sofistik geleneğin anti-temelci ve anti-özcü yaklaşımıyla benzer bir çizgiyi takip etmesine rağmen etik ve hümanist yönelim açıdan Aristotelesçi-Platoncu bir izlenime sahip olduğunu vurgulamaktadır. Çalışma pragmatist retoriğin mutlak ve evrensel bir hakikat iddiası taşımamasına rağmen, toplumsal pratik ve insan deneyimi içinde şekillenen bir yaklaşım olduğunu belirtmektedir. Böylelikle çalışma, kamusal tartışmanın vazgeçilmez bir unsuru olarak konumlanan pragmatist retoriğin propaganda ve manipülasyona karşı etik duyarlılık ve kamusal muhakeme temelli bir demokratik direnç zemini sunma kabiliyetine sahip olduğunu savunmaktadır.
Förderung
- Akdeniz Üniversitesi
Zitieren
APA
Danish, A. (2026). Manipülasyon ve Propaganda Karşısında Pragmatist Retorik: Sofizmden Aristotelesçi Etik Amacına Geçiş. Akdeniz İnsani Bilimler Dergisi, 16(1), 255-265. https://doi.org/10.13114/mjh.1892276
Vancouver
Danish A. Manipülasyon ve Propaganda Karşısında Pragmatist Retorik: Sofizmden Aristotelesçi Etik Amacına Geçiş. Akdeniz İnsani Bilimler Dergisi. 2026;16(1):255-265. doi:10.13114/mjh.1892276
BibTeX
@article{Danish2026,
author = {Danish, Asadullah},
title = {Manipülasyon ve Propaganda Karşısında Pragmatist Retorik: Sofizmden Aristotelesçi Etik Amacına Geçiş},
journal = {Akdeniz İnsani Bilimler Dergisi},
year = {2026},
volume = {16},
number = {1},
pages = {255--265},
doi = {10.13114/mjh.1892276}
}
EUVIMED