EUVIMEDEUVIMED entdecken
Crossref

Sayan Bölgesi Türk Lehçelerinde Kemirgen ve Küçük Memeli Hayvan Adları: (Dil, Kültür ve Etimoloji Bağlamında Karşılaştırmalı Bir İnceleme)

Zeynel Ödemiş

Karabük Türkoloji Dergisi · 2026

DOI: 10.7596/katud.2005744 ↗

Kurz gefasst

Fachartikel in der Zeitschrift Karabük Türkoloji Dergisi, 2026. Verfasst von Zeynel Ödemiş. Die Arbeit nennt 55 Literaturangaben. Gefördert von: Destekleyici herhangi bir kurum veya kuruluş yoktur..

AbstractBibliografische AngabenZitierenVerwandte Studien

Abstract (Originalsprache)

İnsanoğlu, doğal çevreyle kurdukları ilişkiye bağlı olarak etraflarındaki canlı ve cansız varlıkları fiziki özellikleriyle beraber çeşitli yeteneklerine göre tanımlanmış ve adlandırılmıştır. Bu adlandırmalar, toplulukların geçimi, yaşam tarzı ve ekolojik koşullarıyla doğrudan ilişkilidir. Tarım toplumlarında tarıma dayalı terminoloji ve kavram alanı ne kadar genişse, avcılık ve hayvancılıkla geçinen toplumlarda da hayvancılık ve hayvan adlarına ilişkin zengin bir söz dağarcığı vardır. Türk dünyasının en doğu uçlarından biri olan Sayan bölgesi avcılık ve hayvancılığa dayalı yaşam biçimi nedeniyle hayvan adları terminolojisinin en zengin olduğu alanlardan biridir. Özellikle kemirgenler ve küçük memeliler, kürk ticareti ve gündelik yaşam pratikleri bağlamında ayrıntılı biçimde adlandırılmıştır. Bu çalışmada, Sayan sahasında konuşulan Soyot, Tofa ve Tuva Türk lehçelerinde kemirgenler ile küçük memelilere ilişkin hayvan adları karşılaştırmalı ve tarihî-etimolojik bir yöntemle ele alınmıştır. Söz konusu adlandırmalar dil içi yapıların yanı sıra coğrafya, ekoloji, avcılık pratikleri, kürk ekonomisi ve inanç temelli adlandırmalar çerçevesinde analiz edilmiştir. Araştırmada Soyot, Tofa ve Tuva sözlük verileri tarihî Türkçe metinler, Moğol dilleri sözlükleri ve Türkiye Türkçesi ile Anadolu ağızları karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Bulgular hayvan adlarının tarihî sürekliliği, Moğolca ve Rusça kaynaklı ödünçlemeler ile betimleyici ve mecazî adlandırmalar olmak üzere üç temel katman etrafında şekillendiğini göstermektedir. Türkiye Türkçesi ile yapılan karşılaştırmalarda adlandırma sistemlerinde tarihî süreklilikle birlikte yerel ekolojik ve kültürel etkenlerin belirleyici rol oynadığı sonucuna varılmıştır.

Förderung

  • Destekleyici herhangi bir kurum veya kuruluş yoktur.

Zitieren

APA

Ödemiş, Z. (2026). Sayan Bölgesi Türk Lehçelerinde Kemirgen ve Küçük Memeli Hayvan Adları: (Dil, Kültür ve Etimoloji Bağlamında Karşılaştırmalı Bir İnceleme). Karabük Türkoloji Dergisi. https://doi.org/10.7596/katud.2005744

Vancouver

Ödemiş Z. Sayan Bölgesi Türk Lehçelerinde Kemirgen ve Küçük Memeli Hayvan Adları: (Dil, Kültür ve Etimoloji Bağlamında Karşılaştırmalı Bir İnceleme). Karabük Türkoloji Dergisi. 2026. doi:10.7596/katud.2005744

BibTeX
@article{demi2026,
  author = {Ödemiş, Zeynel},
  title = {Sayan Bölgesi Türk Lehçelerinde Kemirgen ve Küçük Memeli Hayvan Adları: (Dil, Kültür ve Etimoloji Bağlamında Karşılaştırmalı Bir İnceleme)},
  journal = {Karabük Türkoloji Dergisi},
  year = {2026},
  doi = {10.7596/katud.2005744}
}
Kostenlos starten →