Batı Karadeniz Geleneksel Yemek Kültürünün Somut Olmayan Kültürel Miras Kapsamında Değerlendirilmesi: Safranbolu Örneği
Kocatepe Turizm Araştırmaları Dergisi · 30.03.2026 · 2 (1) · 34-48
DOI: 10.66807/kotad.1882936 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Kocatepe Turizm Araştırmaları Dergisi, online erschienen am 30.03.2026. Verfasst von Ali Rıza Sertel und 1 weiteren Autor:innen. Die Arbeit nennt 35 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Amaç: Bu çalışma, Batı Karadeniz geleneksel yemek kültürünün somut olmayan kültürel miras öğeleri içindeki yeri ve önemi, geçmişten günümüze nasıl geldiği/korunduğu, günümüzde eski orijinal özelliğini koruyup korumadığı, uygulanıp/uygulanmadığı, yok olmuş ya da yok olmaya yüz tutmuş yemek çeşidi var mı? Sorusuna cevap vermek amacıyla, Safranbolu ilçesindeki geleneksel yemek kültürünün bu bağlamda karşılaştırmasının yapılması amaçlanmıştır. Bu önemli turizm kentine ait yemek kültürünün, kent turizmine etkisini belirlemek için yerel halk ile görüşmeler gerçekleştirilmiş ve kültürel turizme katkı sağlaması amaçlanmıştır.Yöntem: Bu araştırmada nitel araştırma tekniklerini barındıran yarı yapılandırılmış görüşme tekniği kullanılmıştır. Alana uygun tespit edilen sorular aracılığıyla görüşmeler sağlanmıştır. Nitel araştırma yöntemi kapsamında, araştırmanın yapıldığı kent olan Safranbolu'da 25 kişi ile yüz yüze görüşme yapılmıştır. İçerik analizi yapılarak, her ayrı soru için tablolar oluşturulmuştur.Bulgular: Safranbolu, geleneksel yemek kültürünün somut olmayan kültürel miras kapsamında yaşayan, mekâna ve toplumsal yapıya bağlı bir pratik olduğunu ortaya koymaktadır. Safranbolu’da geleneksel yemeklerin daha çok ev içi üretim, özel günler ve aile belleği üzerinden korunduğu tespit edilmiştir. Kentte yemek bilgisinin ağırlıklı olarak kadınlar aracılığıyla kuşaktan kuşağa aktarıldığı, ancak turizm ve ticarileşme süreçlerinin tariflerde sadeleşme ve özgünlük kaybı riskini beraberinde getirdiği görülmüştür. Bulgular ayrıca yerel yemeklerin toplumsal kimliği güçlendirdiğini, aidiyet duygusunu pekiştirdiğini ve UNESCO Somut Olmayan Kültürel Miras kriterleri açısından aktarım, süreklilik ve toplumsal temsil niteliklerini büyük ölçüde karşıladığını göstermektedir.Pratik Çıkarımlar: Safranbolu, Batı Karadeniz mutfağının yalnızca beslenme değil; kimlik, bellek ve yerel kalkınma aracı olduğunu göstermektedir. Bu nedenle geleneksel yemek kültürü, somut olmayan kültürel miras politikalarına aktif biçimde entegre edilmelidir.Özgünlük/Bilimsel Katkı: Çalışmanın en önemli özgün katkılarından biri, kırsal–kentsel ve kara–deniz etkileşiminin yemek kültürü üzerindeki yansımalarını aynı bölge içinde iki farklı yerleşim örneği üzerinden analiz etmesidir. Safranbolu’nun tarihsel konak kültürü ve ev içi üretime dayalı mutfağı coğrafi çevre, ekonomik faaliyet ve kültürel süreklilik arasındaki ilişki somut biçimde ortaya konmuştur.
Zitieren
APA
Sertel, A. R., & Türkmen, F. (2026). Batı Karadeniz Geleneksel Yemek Kültürünün Somut Olmayan Kültürel Miras Kapsamında Değerlendirilmesi: Safranbolu Örneği. Kocatepe Turizm Araştırmaları Dergisi, 2(1), 34-48. https://doi.org/10.66807/kotad.1882936
Vancouver
Sertel AR, Türkmen F. Batı Karadeniz Geleneksel Yemek Kültürünün Somut Olmayan Kültürel Miras Kapsamında Değerlendirilmesi: Safranbolu Örneği. Kocatepe Turizm Araştırmaları Dergisi. 2026;2(1):34-48. doi:10.66807/kotad.1882936
BibTeX
@article{Sertel2026,
author = {Sertel, Ali Rıza and Türkmen, Fatih},
title = {Batı Karadeniz Geleneksel Yemek Kültürünün Somut Olmayan Kültürel Miras Kapsamında Değerlendirilmesi: Safranbolu Örneği},
journal = {Kocatepe Turizm Araştırmaları Dergisi},
year = {2026},
volume = {2},
number = {1},
pages = {34--48},
doi = {10.66807/kotad.1882936}
}
EUVIMED