Zaburzenia ze spektrum autyzmu (ASD) – kompleksowy przegląd procesu diagnostycznego i chorób współistniejących
Niepełnosprawność – Zagadnienia, Problemy, Rozwiązania · 2025
DOI: 10.61531/141nlr ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Niepełnosprawność – Zagadnienia, Problemy, Rozwiązania, 2025. Verfasst von Krzysztof Mirosław Czechowski.
Abstract (Originalsprache)
Zaburzenia ze spektrum autyzmu (ASD) to złożone zaburzenia neurorozwojowe, charakteryzujące się trudnościami w komunikacji społecznej i interakcjach oraz obecnością ograniczonych, powtarzalnych wzorców zachowań, zainteresowań lub aktywności. Wzrost świadomości społecznej i postęp w badaniach naukowych doprowadziły do ewolucji kryteriów diagnostycznych i lepszego zrozumienia heterogeniczności tego spektrum. Celem niniejszego artykułu jest przedstawienie kompleksowego przeglądu obecnego stanu wiedzy na temat ASD. Materiał i metody: Dokonano przeglądu literatury naukowej, w tym najnowszych klasyfikacji diagnostycznych (DSM-5, ICD-11), standardów postępowania oraz badań dotyczących diagnostyki i chorób współistniejących. Wyniki: W artykule szczegółowo opisano wieloetapowy i interdyscyplinarny proces diagnostyczny, z uwzględnieniem narzędzi przesiewowych (np. M-CHAT-R) oraz „złotego standardu” diagnozy klinicznej, obejmującego protokół obserwacji ADOS-2 oraz wywiad diagnostyczny ADI-R. Omówiono również rolę badań dodatkowych (psychologicznych, logopedycznych, medycznych) w diagnostyce różnicowej. Znaczącą część pracy poświęcono analizie najczęściej występujących chorób i zaburzeń współistniejących z ASD, takich jak ADHD, zaburzenia lękowe, depresja, padaczka, zaburzenia snu, problemy gastroenterologiczne oraz niepełnosprawność intelektualna. Wnioski: Prawidłowa i wczesna diagnoza ASD, oparta na rzetelnych narzędziach klinicznych, jest kluczowa dla wdrożenia skutecznych interwencji terapeutycznych. Równie istotne jest rozpoznawanie i leczenie chorób współistniejących, które znacząco wpływają na funkcjonowanie i jakość życia osób z ASD.
Zitieren
APA
Czechowski, K. M. (2025). Zaburzenia ze spektrum autyzmu (ASD) – kompleksowy przegląd procesu diagnostycznego i chorób współistniejących. Niepełnosprawność – Zagadnienia, Problemy, Rozwiązania. https://doi.org/10.61531/141nlr
Vancouver
Czechowski KM. Zaburzenia ze spektrum autyzmu (ASD) – kompleksowy przegląd procesu diagnostycznego i chorób współistniejących. Niepełnosprawność – Zagadnienia, Problemy, Rozwiązania. 2025. doi:10.61531/141nlr
BibTeX
@article{Czechowski2025,
author = {Czechowski, Krzysztof Mirosław},
title = {Zaburzenia ze spektrum autyzmu (ASD) – kompleksowy przegląd procesu diagnostycznego i chorób współistniejących},
journal = {Niepełnosprawność – Zagadnienia, Problemy, Rozwiązania},
year = {2025},
doi = {10.61531/141nlr}
}
EUVIMED