Tescilli Coğrafi İşaretli Ürünlerde Tüketici Farkındalığı ve Tüketim Davranışlarının Analizi: İzmir Boyozu Örneği
Tarım Ekonomisi Araştırmaları Dergisi · 28.06.2026 · 12 (1) · 76-99
DOI: 10.61513/tead.1883614 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Tarım Ekonomisi Araştırmaları Dergisi, online erschienen am 28.06.2026. Verfasst von Berkay Keskin. Die Arbeit nennt 60 Literaturangaben. Gefördert von: Yok.
Abstract (Originalsprache)
Tescilli coğrafi işaretli ürünler günümüzde hem tüketicilere hem de üreticilere sundukları çeşitli faydalar ile önemi artan ve araştırmalarda giderek daha fazla odaklanılan ürün grupları arasında yer almaktadır. İzmir boyozu, tescilli coğrafi işaretli bir ürün olmasına ve sahip olduğu öneme rağmen, literatürde sınırlı düzeyde ele alınmıştır.Bu çalışmanın temel amacı İzmir’de yaşayan bireylerin boyoza ilişkin farkındalıklarını, algılarını, tüketim davranışlarını analiz etmek ve elde edilen veriler doğrultusunda boyozu pazarlama perspektifiyle değerlendirmektir. Çalışmanın ana materyalini İzmir’de yaşayan 384 kişiden elde edilen anket verileri oluşturmaktadır. Çalışmanın amacı doğrultusunda elde edilen verilerin analizinde tanımlayıcı istatistiklerden, güvenilirlik analizi, faktör analizi ve ikili lojistik regresyon analizinden yararlanılmıştır. Çalışma sonucunda tüketicilerin büyük bir bölümünün coğrafi işaret konusundaki kavramsal farkındalıklarının (%73.7), tescilli coğrafi işaret amblemlerine ilişkin görsel farkındalıklarından (%55.2) daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Tüketicilerin %86.5’inin boyoz tüketmekte olduğu, boyozun baskın biçimde kahvaltı ile özdeşleşerek fırın ve pastanelerden temin edildiği, birçok farklı yerde tüketilen bir gıda olduğu belirlenmiştir. Boyoz tüketiminin temel belirleyicisinin lezzeti olduğu; İzmir’e özgü bir ürün olarak algılanması ve pratik tüketim yapısının da tüketimi desteklediği ortaya çıkmıştır. Boyozu tüketmeyen bireylerde ise sağlık algısı, tadının sevilmemesi ve alışkanlık eksikliği öne çıkmaktadır. Bulgular farklı içeriklere sahip boyoz türlerine yönelik tüketici ilgisinin de yüksek olduğunu, ancak dondurulmuş boyozlara yönelik talebin sınırlı kaldığını ortaya koymaktadır. Lojistik regresyon analizi bulguları ise yaş, medeni durum, meslek, doğum yeri, tescilli coğrafi işaret bilgisi ile pratiklik, fiyat ve sosyal etki odaklı faktör değişkenlerinin boyoz tüketimi üzerinde istatistiksel açıdan anlamlı bir etkisinin olduğunu göstermektedir. Çalışmanın bulguları boyozun yerel bir geleneksel ürün olmanın ötesine geçecek potansiyeline sahip olduğunu göstermektedir.
Förderung
- Yok
Zitieren
APA
Keskin, B. (2026). Tescilli Coğrafi İşaretli Ürünlerde Tüketici Farkındalığı ve Tüketim Davranışlarının Analizi: İzmir Boyozu Örneği. Tarım Ekonomisi Araştırmaları Dergisi, 12(1), 76-99. https://doi.org/10.61513/tead.1883614
Vancouver
Keskin B. Tescilli Coğrafi İşaretli Ürünlerde Tüketici Farkındalığı ve Tüketim Davranışlarının Analizi: İzmir Boyozu Örneği. Tarım Ekonomisi Araştırmaları Dergisi. 2026;12(1):76-99. doi:10.61513/tead.1883614
BibTeX
@article{Keskin2026,
author = {Keskin, Berkay},
title = {Tescilli Coğrafi İşaretli Ürünlerde Tüketici Farkındalığı ve Tüketim Davranışlarının Analizi: İzmir Boyozu Örneği},
journal = {Tarım Ekonomisi Araştırmaları Dergisi},
year = {2026},
volume = {12},
number = {1},
pages = {76--99},
doi = {10.61513/tead.1883614}
}
EUVIMED