İbnü’s-Sübkî’nin Cem‘u’l-Cevâmi‘ Adlı Eserinde İllet ve İlletin Şartları
Düzce İlahiyat Dergisi · 30.06.2026 · 10 (1) · 161-176
DOI: 10.61272/duid.1871714 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Düzce İlahiyat Dergisi, online erschienen am 30.06.2026. Verfasst von Abdurrahman Caner. Die Arbeit nennt 49 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Bu çalışma, İbnü’s-Sübkî'nin (ö. 771/1370) Cem‘u’l-cevâmi‘ adlı eseri çerçevesinde kıyasın temel unsurlarından biri olan “illet” konusuna dair görüşlerini ele almaktadır. Olay ve meselelerin sınırsız, nasların ise sınırlı oluşu, içtihat ve kıyas yöntemini zorunlu kılmıştır. Bu bağlamda illet, kıyasta hükmün doğru tespiti açısından hayati öneme sahiptir. İbnü’s-Sübkî, hüküm istinbatında mütekellimin/Şâfiî metodunu benimsemiş olmakla birlikte, zaman zaman fukahâ/Hanefî metoduyla yazılan müelliflerin görüşlerine de yer vermiştir. Memzûç metotla eserini kaleme alan ve birçok müellifin görüşüne yer veren müellifin illet konusuna dair görüşleri hem kendi yaklaşımını hem de önceki Şâfiî usulcülerin yaklaşımlarını anlamada önemli bir zemin sunmaktadır. Bu çalışmada, Şâfiî usul ilmine önemli katkılarda bulunan İbnü’sSübkî’nin illetin tanımı, kapsamı ve çeşitleriyle ilgili görüşlerinin tespit ve tahlili amaçlanmıştır. Ancak burada illet konusunu bir bütün olarak ele almaktan ziyade sadece illetin tanımı ve şartları ele alınmış; illetin çeşitleri, illeti belirleme yöntemleri ve illette münasebet gibi konular başka çalışmalara bırakılmıştır. Yazılı eser ve temel kaynaklara dayanması nedeniyle, araştırmada nitel yöntemler kapsamında katalog taraması ve veri analizi tekniklerinden yararlanılmıştır.
Zitieren
APA
Caner, A. (2026). İbnü’s-Sübkî’nin Cem‘u’l-Cevâmi‘ Adlı Eserinde İllet ve İlletin Şartları. Düzce İlahiyat Dergisi, 10(1), 161-176. https://doi.org/10.61272/duid.1871714
Vancouver
Caner A. İbnü’s-Sübkî’nin Cem‘u’l-Cevâmi‘ Adlı Eserinde İllet ve İlletin Şartları. Düzce İlahiyat Dergisi. 2026;10(1):161-176. doi:10.61272/duid.1871714
BibTeX
@article{Caner2026,
author = {Caner, Abdurrahman},
title = {İbnü’s-Sübkî’nin Cem‘u’l-Cevâmi‘ Adlı Eserinde İllet ve İlletin Şartları},
journal = {Düzce İlahiyat Dergisi},
year = {2026},
volume = {10},
number = {1},
pages = {161--176},
doi = {10.61272/duid.1871714}
}
EUVIMED