EUVIMEDEUVIMED entdecken
Crossref

Râfiî’nin Fethu’l-Azîz’inde Küllî Kaidelerin Fıkhî Meselelere Tatbiki

Abdulğalip Aslan, Mustafa Harun Kıylık

İslam Hukuku Araştırmaları Dergisi · 21.08.2026 · (47) · 407-440

DOI: 10.59777/ihad.1933967 ↗

Kurz gefasst

Fachartikel in der Zeitschrift İslam Hukuku Araştırmaları Dergisi, online erschienen am 21.08.2026. Verfasst von Abdulğalip Aslan und 1 weiteren Autor:innen. Die Arbeit nennt 63 Literaturangaben.

AbstractBibliografische AngabenZitierenVerwandte Studien

Abstract (Originalsprache)

Bu makalede, Şâfiî mezhebinin müteahhir âlimlerinden Râfiî’nin (ö. 623/1226) Fethu’l-ʿAzîz adlı eseri incelenmektedir. Söz konusu eser, Şâfiî mezhebi literatüründe yer alan farklı rivayet ve tarikleri bir araya getirmesi, dağınık bilgileri sistematik biçimde tasnif etmesi ve mezhep birikimini veciz bir üslupla sunması bakımından önemli bir konuma sahiptir. Çalışmanın temel amacı, Râfiî’nin bu eserinde başvurduğu fıkhın küllî kaidelerini tespit etmek ve bu kaidelerin fıkhî meselelere nasıl tatbik edildiğini ortaya koymaktır. Ayrıca çalışma, Râfiî’nin mezhep içi tercihleri ve değerlendirmeleri bağlamında küllî kaidelerin üstlendiği metodolojik işlevi analiz etmeyi hedeflemektedir. Araştırma nitel yöntem çerçevesinde yürütülmüştür. Bu kapsamda Fethu’l-ʿAzîz’de yer alan küllî kaideler sistematik olarak taranmış, ilgili metinler bağlamlarıyla birlikte tespit edilmiş ve içerik analizi yöntemiyle incelenmiştir. Seçilen örnekler üzerinden, Râfiî’nin fıkhî meseleleri ele alırken karşılaştığı problemlere çözüm üretmek amacıyla bu meseleleri hangi küllî kaidelere dayandırdığı analiz edilmiştir. Elde edilen bulgular, Râfiî’nin küllî kaideleri fıkhî meselelerin çözümünde sistematik biçimde kullandığını ve bu kaideleri tikel (fürûʿ) meselelere etkin şekilde uyguladığını göstermektedir. Ayrıca onun, küllî kaideleri teorik düzeyde aktarmanın ötesine geçerek mezhep görüşlerinin tahkiki, farklı rivayetlerin telifi ve tercihlerin gerekçelendirilmesinde işlevsel bir metodolojik araç olarak değerlendirdiği tespit edilmiştir. Bu yaklaşım, küllî kaidelerin Şâfiî fıkhında sadece teorik bir çerçeve sunmadığını, aynı zamanda mezhep içi fıkhî sistematiğin şekillenmesinde belirleyici bir işleve sahip olduğunu göstermektedir. Bu yönüyle Fethu’l-ʿAzîz, küllî kaidelerin uygulama alanlarını ortaya koyan temel eserlerden biri olarak öne çıkmaktadır. Sonuç olarak bu çalışma, küllî kaidelerin söz konusu eserdeki işlevsel kullanımını ortaya koymak suretiyle usul ile fürû arasındaki ilişkinin nasıl kurulduğunu göstermekte ve literatüre bu yönde katkı sunmaktadır.

Zitieren

APA

Aslan, A., & Kıylık, M. H. (2026). Râfiî’nin Fethu’l-Azîz’inde Küllî Kaidelerin Fıkhî Meselelere Tatbiki. İslam Hukuku Araştırmaları Dergisi, 407-440. https://doi.org/10.59777/ihad.1933967

Vancouver

Aslan A, Kıylık MH. Râfiî’nin Fethu’l-Azîz’inde Küllî Kaidelerin Fıkhî Meselelere Tatbiki. İslam Hukuku Araştırmaları Dergisi. 2026:407-440. doi:10.59777/ihad.1933967

BibTeX
@article{Aslan2026,
  author = {Aslan, Abdulğalip and Kıylık, Mustafa Harun},
  title = {Râfiî’nin Fethu’l-Azîz’inde Küllî Kaidelerin Fıkhî Meselelere Tatbiki},
  journal = {İslam Hukuku Araştırmaları Dergisi},
  year = {2026},
  number = {47},
  pages = {407--440},
  doi = {10.59777/ihad.1933967}
}
Kostenlos starten →