EUVIMEDEUVIMED entdecken
Crossref

TÜRKÇE DİVANLARINA GÖRE ALİ ŞÎR NEVÂYÎ’NİN ŞAİRLİK VASIFLARI

Zafer Topak

Eski Türk Edebiyatı Araştırmaları Dergisi [Journal Of Old Turkish Literature Researches] · 28.04.2026 · 9 (1) · 131-158

DOI: 10.58659/estad.1912417 ↗

Kurz gefasst

Fachartikel in der Zeitschrift Eski Türk Edebiyatı Araştırmaları Dergisi [Journal Of Old Turkish Literature Researches], online erschienen am 28.04.2026. Verfasst von Zafer Topak. Die Arbeit nennt 48 Literaturangaben. Gefördert von: Destekleyen bir kurum yoktur..

AbstractBibliografische AngabenZitierenVerwandte Studien

Abstract (Originalsprache)

Bu araştırmada, Ali Şîr Nevâyî’nin Türkçe divan ve dibacelerinde dile getirdiği poetik değerlendirmeleri ve şiir sanatına dair görüşlerinden hareketle onun şairlik vasıfları tespit edilmeye çalışılmıştır. Bu amaçla Nevâyî’nin tertip ettiği altı divan (Bedayiü’l-Bidâye, Nevâdirü’n-Nihâye, Garâibü’s-Sıgar, Nevâdirü’ş-Şebâb, Bedayiü’l-Vasat, Fevâidü’l-Kiber) poetik bağlamda incelenmiş ve şairlik vasıflarıyla ilgili elde edilen veriler tasnif edilip değerlendirilmiştir. Elde edilen bulgulara göre Nevâyî, kendi şairliğiyle ilgili “doğuştan gelen kabiliyet; özgün bir üslup ve hayal dünyası; mucizevî söyleyiş; tatlı dil ve anlatım; dile hakimiyet; değerli ve özgün anlamlar oluşturmak; diğer şairlere önderlik ve örneklik teşkil etmek; dert ehli olup şiirde hüznü ve dertleri anlatmak; incelikle yazıp şiiri incelikten anlayan devlet büyüklerine sunmak; sevgilinin ve güzellerin beğeneceği şiirler yazmak; şiir ülkesine hâkim olup şiiri yüceltmek; İlahî aşkı beşerî aşk görüntüsüyle anlatmak” vb. vasıflardan söz etmiştir. Nevâyî, “Gazelin beyitleri arasında üslup ve anlam birlikteliği sağlamak; her harften gazel örneği oluşturmak; en az yedi beyitlik gazeller yasmak; beşerî güzelliklerin anlatıldığı gazellerin beyitleri arasına nasihat içerikli dizeler koymak” gibi bazı şairlik vasıflarını gazel nazım şekli bağlamında ifade etmiş; bazen de “bülbül, semender, kervan başı” vb. benzetilenler üzerinden dile getirmiştir. Bu araştırmadan elde edilen sonuçlar, Nevâyî’nin şair anlayışını ortaya koyacağı gibi şairin poetikasının bütün olarak tespit edilmesine de önemli katkılar sağlayacaktır.

Förderung

  • Destekleyen bir kurum yoktur.

Zitieren

APA

Topak, Z. (2026). TÜRKÇE DİVANLARINA GÖRE ALİ ŞÎR NEVÂYÎ’NİN ŞAİRLİK VASIFLARI. Eski Türk Edebiyatı Araştırmaları Dergisi [Journal Of Old Turkish Literature Researches], 9(1), 131-158. https://doi.org/10.58659/estad.1912417

Vancouver

Topak Z. TÜRKÇE DİVANLARINA GÖRE ALİ ŞÎR NEVÂYÎ’NİN ŞAİRLİK VASIFLARI. Eski Türk Edebiyatı Araştırmaları Dergisi [Journal Of Old Turkish Literature Researches]. 2026;9(1):131-158. doi:10.58659/estad.1912417

BibTeX
@article{Topak2026,
  author = {Topak, Zafer},
  title = {TÜRKÇE DİVANLARINA GÖRE ALİ ŞÎR NEVÂYÎ’NİN ŞAİRLİK VASIFLARI},
  journal = {Eski Türk Edebiyatı Araştırmaları Dergisi [Journal Of Old Turkish Literature Researches]},
  year = {2026},
  volume = {9},
  number = {1},
  pages = {131--158},
  doi = {10.58659/estad.1912417}
}
Kostenlos starten →