EUVIMEDEUVIMED entdecken
Crossref

Kur’ân'da Fâsık Sözcüğü ve Kavramsallaşması

İmdat Balkis

Adıyaman İlahiyat Dergisi · 30.06.2026 · (19) · 98-120

DOI: 10.54958/adid.1910673 ↗

Kurz gefasst

Fachartikel in der Zeitschrift Adıyaman İlahiyat Dergisi, online erschienen am 30.06.2026. Verfasst von İmdat Balkis. Die Arbeit nennt 45 Literaturangaben.

AbstractBibliografische AngabenZitierenVerwandte Studien

Abstract (Originalsprache)

Bu çalışmada, Kur’an-ı Kerîm’in anlaşılmasında kavram analizlerinin önemi incelenmekte ve fâsık kelimesinin geçirdiği anlamsal dönüşüm ele alınmaktadır.Sözlükte "çıkmak" anlamına gelen fâsık, “taze hurmanın kabuğundan çıkması” veya “farenin yuvasından çıkması” gibi durumlar için kullanılmıştır. Câhiliye sosyolojisinde ise kabile geleneklerine aykırı davranan ve kabilenin korumasından çıkan, tard edilen kişilere fâsık denilmiştir.Kur’an genelinde fâsık kavramı çoğunlukla itikâdî anlamda; Allah’a itaatten çıkan, vahyi inkâr eden Yahudi, Hristiyan, müşrik ve münafıkları nitelemek için kullanılmıştır. Vücûh ve nezâir eserlerine göre kavram Kur’an’da üç ana anlamda yer alır: Allah’ı ve vahyi inkâr etmek. Şirke düşmek. Günaha girmek yani şirk ve küfür dışındaki sapmalar. Bu çalışmada kavramın günah işleyen mümin için kullanımının, aslında mümine yakışmayan arızî bir sıfatın ona bulaşması şeklinde yorumlanması gerektiği ortaya konulmaya çalışılmaktadır.İslâm ilimlerinde kavramsallaşmanın oluşmasıyla beraber fâsık sözcüğünün günah işleyen müminin sıfatı olarak kullanıldığı görülmüştür. Kavramsallaşan bu sözcük kavram sözlüklerine de yansımıştır. Yeni oluşan anlamın asıl anlamı gölgede bırakacağına ve Kur’an sözcüklerinin nüzûl dönemindeki manalarının kaybolmasına neden olacağına dikkat çekilmektedir. Nüzûl döneminden önce kabilelerinden kovulanları, nüzûl döneminde ise imandan çıkanları ifade eden siyasal bir anlama sahip olan fâsık kavramı, zamanla yeni anlamlar kazanarak yalnızca iman dairesinin içindeki kişileri tanımlayan ahlâkî ve hukûkî bir terime dönüşmüştür. Kavram artık büyük günah işleyen veya açıkça günah işleyen Müslümanları niteleyen bir sıfata dönüşmüştür. Bu değişim, kavramın siyasi, sosyal içeriğinden sıyrılarak aklakî bir statü kazanmasıyla sonuçlanmıştır.

Zitieren

APA

Balkis, İ. (2026). Kur’ân'da Fâsık Sözcüğü ve Kavramsallaşması. Adıyaman İlahiyat Dergisi, 98-120. https://doi.org/10.54958/adid.1910673

Vancouver

Balkis İ. Kur’ân'da Fâsık Sözcüğü ve Kavramsallaşması. Adıyaman İlahiyat Dergisi. 2026:98-120. doi:10.54958/adid.1910673

BibTeX
@article{Balkis2026,
  author = {Balkis, İmdat},
  title = {Kur’ân'da Fâsık Sözcüğü ve Kavramsallaşması},
  journal = {Adıyaman İlahiyat Dergisi},
  year = {2026},
  number = {19},
  pages = {98--120},
  doi = {10.54958/adid.1910673}
}
Kostenlos starten →