Rumelifeneri-Kumköy (İstanbul) Arasındaki Koyların ve Plajların Morfometrik Analizi ve Değişimleri
Ege Coğrafya Dergisi · 28.06.2026 · 35 (1) · 119-140
DOI: 10.51800/ecd.1936947 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Ege Coğrafya Dergisi, online erschienen am 28.06.2026. Verfasst von Murat Uzun und 1 weiteren Autor:innen. Die Arbeit wurde bisher 1-mal zitiert (Crossref) und nennt 71 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Kıyılar farklı jeomorfolojik birimleri barındırmakta ve bu durum kıyıların morfodinamik gelişim süreçlerini etkilemektedir. Kara içine doğru girinti oluşturan koylar ve buradaki plajlar özellikle koy morfometrisine bağlı olarak dalga-akıntı hidrodinamiğinin değişmesiyle karakterize edilir. Belirtilen kapsamda bu çalışmada, İstanbul ilinin kuzeyinde yer alan Rumelifeneri-Kumköy arasındaki 17 koy ve plajın morfometrik analizi yapılmış, plajlardaki 55 yıllık alansal, çizgisel değişimler saptanmış ve morfometrik sonuçlar ile plaj değişiminin ilişkisi incelenmiştir. Çalışmada uydu görüntüleri ve Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) ile koyların sınırları tespit edilmiş, koyların ve içerisindeki plajların 7 temel morfometrik parametresi belirlenmiştir. Daha sonra bu değişkenler üzerinden koyların Planform İndisi (Ip), Koy Morfometrik Parametresi (γe-EMP), Koy Sinüzite Oranı (Si), Koy Dairesellik Oranı (Rc), Koy Dolum İndisi (Bfi) ve Koy Plajı Morfometrik Parametresi (Bγe) indisleri hesaplanmıştır. Plaj değişimleri 1970 yılı ortofotosu ve 2025 yılı uydu görüntüsünden saptanmış, plaj toplam alanı, yıllık plaj alanı ve maksimum plaj kıyı çizgisi değişimleri analiz edilmiştir. Çalışmadaki bulgulara göre ortalama girintisi 168 m olan koylar farklı geometrik yapılara ve plaj alanlarına sahiptir. Bulgulara göre doğu kesimde yer alan koyların ağız genişliğine göre daha yüksek girinti oranına ve sinüzite değerlerine sahip olması, bu alanlarda dalga enerjisinin daha fazla sönümlendiğini ve morfodinamik süreçlerin daha kapalı sistemler içerisinde gerçekleştiğini ortaya koymuştur. Plaj değişiminin alansal ve çizgisel olarak daha yüksek değerlerde batı kesimde yoğunlaşması bu durumun sonuçlarındandır. Elde edilen bulgular yıllık plaj alanı ve plaj kıyı çizgisi değişiminin γe, Bfi indisleri ve koy alanı temel morfometrik parametresi ile yüksek korelasyona sahip olduğunu ortaya koymuştur.
Zitieren
APA
Uzun, M., & Ocak, F. (2026). Rumelifeneri-Kumköy (İstanbul) Arasındaki Koyların ve Plajların Morfometrik Analizi ve Değişimleri. Ege Coğrafya Dergisi, 35(1), 119-140. https://doi.org/10.51800/ecd.1936947
Vancouver
Uzun M, Ocak F. Rumelifeneri-Kumköy (İstanbul) Arasındaki Koyların ve Plajların Morfometrik Analizi ve Değişimleri. Ege Coğrafya Dergisi. 2026;35(1):119-140. doi:10.51800/ecd.1936947
BibTeX
@article{Uzun2026,
author = {Uzun, Murat and Ocak, Fatih},
title = {Rumelifeneri-Kumköy (İstanbul) Arasındaki Koyların ve Plajların Morfometrik Analizi ve Değişimleri},
journal = {Ege Coğrafya Dergisi},
year = {2026},
volume = {35},
number = {1},
pages = {119--140},
doi = {10.51800/ecd.1936947}
}
EUVIMED