Sâsânî İran’ında Hristiyan Olarak Ölmek: Pers Şehidi Anlatıları’nda İşkence, Defin ve Rölik Kültü
Ortaçağ Araştırmaları Dergisi · 26.06.2026 · 9 (1) · 159-178
DOI: 10.48120/oad.1855188 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Ortaçağ Araştırmaları Dergisi, online erschienen am 26.06.2026. Verfasst von Murat Tural. Die Arbeit nennt 68 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Bu makale, yaklaşık yirmi yıldır akademik araştırmaların konusu olan Pers Şehidi Anlatıları’ndaki işkence ve defin temalarını kutsal emanet kültüyle birlikte ele almaktadır. Söz konusu şehitlik anlatıları, Sâsânî İran’ındaki Hristiyanların dört asrı aşan bir zaman zarfında fasılasız bir kovuşturmaya maruz kaldıklarını düşündürmemelidir. Genel itibarıyla Mecûsîlikten Hristiyanlığa geçenlerin olumsuz deneyimlerini betimleyen Pers Şehidi Anlatıları, kutsal emanet değeri taşıyan röliklere dair hayli malumatı ihtiva eder. Aziz yaşam öykülerinde olduğu gibi Hristiyanların manevî dünyalarına hitap eden bu anlatılar içerisinde fazlasıyla abartı bulunmaktadır. Metinlere göre, diriminde azizin güç yetirebildiği pek çok şey ölümünden sonra rölikleri vasıtasıyla yerine getirilebilmektedir. Hristiyanlar, cesetten parçalar dâhil müteveffa azizden artakalan her türlü yadigâra şifa bulmak veyahut çeşitli musibetlerden korunmak maksadıyla sahip olmaya çalışmışlardır. Sâsânî İran’ında defin işlemini yapmak isteyen Hristiyanların karşılaştıkları en büyük zorluk, Mecûsîlerin et kemikten ayrışmadan cesetlerin toprağa gömülmesini hoş karşılamamalarıdır. Bu noktada Pers Şehidi Anlatıları siyasi erkin desteğini arkasına alan Mecûsî din adamlarının engellemelerine rağmen, röliklere ulaşmak ve şehitleri tedfin uğrunda Hristiyanların güçlü arzularını yansıtır. Bahis konusu metinlerde geçen kült alanları, yerel tarih araştırmaları ve toponimi çalışmaları için referans teşkil etme potansiyeline sahiptir. Çalışma, Sâsânî İran’ı bağlamında erken dönem Hristiyan kültürünün şehitlik teması etrafında şekillenişini gösteren anlatıları, kutsal emanetlere duyulan ilginin bir sonucu olarak ortaya çıkan dinî mimari örnekleriyle birlikte incelemeyi hedeflemektedir.
Zitieren
APA
Tural, M. (2026). Sâsânî İran’ında Hristiyan Olarak Ölmek: Pers Şehidi Anlatıları’nda İşkence, Defin ve Rölik Kültü. Ortaçağ Araştırmaları Dergisi, 9(1), 159-178. https://doi.org/10.48120/oad.1855188
Vancouver
Tural M. Sâsânî İran’ında Hristiyan Olarak Ölmek: Pers Şehidi Anlatıları’nda İşkence, Defin ve Rölik Kültü. Ortaçağ Araştırmaları Dergisi. 2026;9(1):159-178. doi:10.48120/oad.1855188
BibTeX
@article{Tural2026,
author = {Tural, Murat},
title = {Sâsânî İran’ında Hristiyan Olarak Ölmek: Pers Şehidi Anlatıları’nda İşkence, Defin ve Rölik Kültü},
journal = {Ortaçağ Araştırmaları Dergisi},
year = {2026},
volume = {9},
number = {1},
pages = {159--178},
doi = {10.48120/oad.1855188}
}
EUVIMED