Muhammed el-Kumî’nin “Şemsü’s Siyak” Risâlesinde Altın Orda Devleti’nin Başkenti Saray Şehrinde Ticaret Malları ve Fiyatları
Ortaçağ Araştırmaları Dergisi · 26.06.2026 · 9 (1) · 196-210
DOI: 10.48120/oad.1853391 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Ortaçağ Araştırmaları Dergisi, online erschienen am 26.06.2026. Verfasst von Fatih Bostancı. Die Arbeit nennt 54 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Orta Çağ muhasebe defterleri, devletlerin maliye sistemlerinin kayıt altına alındığı mühim evraklardan birisidir. Bu kayıtlarda devletin tüm girdi-çıktısı defterlere yazılırdı. XI ve XIV. yüzyıllar arasını kapsayan muhasebe kayıtlarını barındıran risâle örnekleri mevcutken bu tarihten sonrası için mevcut risâleler yok denecek kadar azdır. Söz gelimi İlhanlılara ait çeşitli konularda yazılmış ve kayıt altına alınmış maliye muhasebe defterleri mevcuttur. Timurlular döneminde ise bu muhasebe kayıtlarının tek örneği Muhammed el-Kumî tarafından önceki risâleler örnek alınarak meydana getirilerek oluşturulmuştur. Kumî’nin devlet muhasebe kayıtlarını derleyecek tek örnek çalışması XV. yüzyıl maliye çalışmaları bakımından son derece önemlidir. Bu çalışmada Muhammed el-Kumî’nin yazmış olduğu Şemsü’s-Siyak adlı risâlesi ile bu risâlede kayıt altına alınmış bir tacirin ticaret raporları hakkında bilgi verilmiştir. Aynı zamanda söz konusu tacirin Altın Orda başkenti Saray şehrinde yaptığı ticarete dair veriler tablolarla desteklenecek şekilde değerlendirilmiştir. Çalışmanın ana konusunu Kumî’nin Şemsü’s-Siyak adlı risâlesi ile Altın Orda başkenti Saray şehrindeki ticaret malları ve fiyatları teşkil etmiştir. Bu çalışma giriş ve iki alt başlıkta mütalaa edilmiştir. Giriş kısmında Altın Orda Devleti’nin kuruluşuna kısaca değinilmiştir. Ardından devletin kuruluşuyla birlikte başkent Saray şehrinin kuruluşu ve bir ticaret şehri özelliğini kazanmasına dair muhtasar bilgi verilmiştir. Çalışmanın birinci alt başlığında Muhammed el-Kumî ve kaleme aldığı Şemsü’s-Siyak eseri hakkında bilgi verilmiştir. İkinci alt başlıkta ise Saray şehrindeki ticaret malları ve bunların fiyatına dair bilgiler tablolar eşliğinde incelenmiştir.
Zitieren
APA
Bostancı, F. (2026). Muhammed el-Kumî’nin “Şemsü’s Siyak” Risâlesinde Altın Orda Devleti’nin Başkenti Saray Şehrinde Ticaret Malları ve Fiyatları. Ortaçağ Araştırmaları Dergisi, 9(1), 196-210. https://doi.org/10.48120/oad.1853391
Vancouver
Bostancı F. Muhammed el-Kumî’nin “Şemsü’s Siyak” Risâlesinde Altın Orda Devleti’nin Başkenti Saray Şehrinde Ticaret Malları ve Fiyatları. Ortaçağ Araştırmaları Dergisi. 2026;9(1):196-210. doi:10.48120/oad.1853391
BibTeX
@article{Bostanc2026,
author = {Bostancı, Fatih},
title = {Muhammed el-Kumî’nin “Şemsü’s Siyak” Risâlesinde Altın Orda Devleti’nin Başkenti Saray Şehrinde Ticaret Malları ve Fiyatları},
journal = {Ortaçağ Araştırmaları Dergisi},
year = {2026},
volume = {9},
number = {1},
pages = {196--210},
doi = {10.48120/oad.1853391}
}
EUVIMED