EUVIMEDEUVIMED entdecken
Crossref

ÖZNENİN ÖLÜMÜ VE SİMÜLAKRIN ZAFERİ: ANDY KAUFMAN PERFORMANSLARINA BAUDRİLLARD’CI BİR YAKLAŞIM

Fatih Özdemir

İNİF E - Dergi · 09.06.2026 · 11 (1) · 191-206

DOI: 10.47107/inifedergi.1859769 ↗

Kurz gefasst

Fachartikel in der Zeitschrift İNİF E - Dergi, online erschienen am 09.06.2026. Verfasst von Fatih Özdemir. Die Arbeit nennt 11 Literaturangaben.

AbstractBibliografische AngabenZitierenVerwandte Studien

Abstract (Originalsprache)

Bu çalışma, 20. yüzyıl Amerikan eğlence endüstrisinin en özgün ve tartışmalı figürlerinden biri olan Andy Kaufman’ın performanslarını, Fransız düşünür Jean Baudrillard’ın simülasyon, simülakr ve hipergerçeklik kuramları ekseninde sistematik biçimde analiz etmeyi amaçlamaktadır. Kaufman’ın geleneksel komedi kalıplarını, izleyici beklentilerini ve klasik sahne ontolojisini reddederek kurgu ile somut gerçeklik arasındaki sınırları tamamen ortadan kaldırdığı eylemleri, Baudrillard’ın imgenin dört evresi, harita ve toprak alegorisi ve anlamın kitle iletişim araçlarında içe patlaması kavramları ışığında çok boyutlu olarak değerlendirilmiştir. Makale kapsamında sanatçının Foreign Man ve alter-egosu Tony Clifton gibi ikonik karakterleri, profesyonel güreş kariyerine geçişi, Jerry Lawler ile olan televizyon medyası odaklı kavgası ve The Great Gatsby okuması gibi seyirciyi kasıtlı olarak yabancılaştıran anti-performansları çözümlenmiştir. İncelemeler sonucunda Kaufman’ın klasik temsil ilkesini bozarak, gerçeğin yerini göstergelerin aldığı referanssız bir hipergerçeklik düzlemi yarattığı ve öznenin ölümünü, kendi kimliğini bizzat bir simülakra dönüştürerek somutlaştırdığı saptanmıştır. Bu bağlamda çalışma, Kaufman'ın eylemlerini basit bir sahne illüzyonu veya "mış gibi yapma" düzeyinden ayırarak, gerçeğin semptomlarını bizzat üreten ve onu ikame eden bir simülasyon stratejisi olarak tanımlamaktadır. Özellikle Tony Clifton karakterine sağlanan yasal haklar ve bürokratik otonomi, Baudrillardcı anlamda haritanın topraktan önce gelerek gerçekliği belirlediği hipergerçekliğin zaferinin sarsıcı bir örneği olarak sunulmuştur. Kaufman’ın erken yaştaki biyolojik ölümü dahi, medyadaki kurgusallık ile ölümün somut gerçekliğinin birbirine karıştığı tartışmalı bir zeminde, Baudrillard’ın "kusursuz cinayet" kavramı bağlamında incelenmiş, gerçekliğin simülasyon tarafından nihai olarak yutulması süreci şeklinde yorumlanmıştır. Sanatçının kariyeri boyunca kurguladığı provokasyonları hiçbir zaman sanat veya şaka parantezine almaması ve sergilediği ısrarlı itiraftan yoksunluk tavrı, onun tüm yaşamını parçalanamaz ve nüfuz edilemez bir hipergerçeklik düzlemine taşımıştır. Sonuç olarak Kaufman’ın sadece marjinal bir televizyon eğlendiricisi olmadığı, aksine kitle iletişim araçlarının gerçeklik üretme mekanizmalarını içeriden bozguna uğratan, Amerikan Rüyası ve şöhret kültürünün ontolojik yapısını aşırı-ortodoks bir tavırla ifşa eden dikkate değer bir performans sanatçısı olduğu sonucuna varılmıştır.

Zitieren

APA

Özdemir, F. (2026). ÖZNENİN ÖLÜMÜ VE SİMÜLAKRIN ZAFERİ: ANDY KAUFMAN PERFORMANSLARINA BAUDRİLLARD’CI BİR YAKLAŞIM. İNİF E - Dergi, 11(1), 191-206. https://doi.org/10.47107/inifedergi.1859769

Vancouver

Özdemir F. ÖZNENİN ÖLÜMÜ VE SİMÜLAKRIN ZAFERİ: ANDY KAUFMAN PERFORMANSLARINA BAUDRİLLARD’CI BİR YAKLAŞIM. İNİF E - Dergi. 2026;11(1):191-206. doi:10.47107/inifedergi.1859769

BibTeX
@article{zdemir2026,
  author = {Özdemir, Fatih},
  title = {ÖZNENİN ÖLÜMÜ VE SİMÜLAKRIN ZAFERİ: ANDY KAUFMAN PERFORMANSLARINA BAUDRİLLARD’CI BİR YAKLAŞIM},
  journal = {İNİF E - Dergi},
  year = {2026},
  volume = {11},
  number = {1},
  pages = {191--206},
  doi = {10.47107/inifedergi.1859769}
}
Kostenlos starten →