Edimbilimsel Bir Değerlendirme: Türkçe ve Tatarca Nezaket İfadeleri
Akademik Dil ve Edebiyat Dergisi · 30.07.2026 · 10 (2) · 882-894
DOI: 10.34083/akaded.1955887 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Akademik Dil ve Edebiyat Dergisi, online erschienen am 30.07.2026. Verfasst von Gülşah Yılmaz. Die Arbeit nennt 35 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Bireyler arasında temel iletişim sağlayan dil, kültür aktarımının da temel unsurlarından biridir. Toplumu oluşturan bireylerin zihin yapısı ve kültürel algıları ortaya konulurken sözcüklerden yararlanılır. Bu bağlamda dil ve kültür daima etkileşimde olan iki kavramdır. Toplumlarda dil ve kültür çerçevesinde şekillemiş yapıların biri de nezaket ifadeleridir. Söz konusu ifadeler, toplumun yaşam felsefesini, değerlerini, geleneklerini, duygu ve düşünce dünyasını yansıtmaktadır. Bu çalışmada toplumun sosyal ve kültürel yapısını ortaya koyan nezaket ifadeleri Tatarca ve Türkçe bağlamında ele alınmıştır. İki lehçede yer alan nezaketle ilgili ifadeler kültürde nezaketin evrenselliği ve kültüre aitlik teorileri çerçevesinde incelenmiştir. Tatarca’da ve Türkçe’de kullanılan nezaket ifadelerinin söz konusu teorilere göre ortaklıkları ele alınmıştır. Nezaket bildiren ifadelerin söz konusu lehçelerdeki karşılıkları ve anlamları Rus ve genel Türk kültürünün etkileri dikkate alınarak incelenmiştir. Çalışmada nitel analiz yöntemi ile Tatarca yayımlanmış Türı̇̆kçe Sǚyleşebı̇̆z “Türkçe Konuşuyoruz” kitabı ve her iki lehçenin sözlükleri günlük ifadeler kapsamında incelenerek bulgular ortaya konmuştur. İki lehçenin nezaket anlayışı, toplumsal ilişkiler ve dilin kullanım pratikleri bağlamında karşılaştırmalı dilbilim incelemesi yapılmıştır. Nezaket ifadelerin çoğunlukla teoriye uygunluk gösterdiği tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Çağdaş Türk Lehçeleri; nezaket ifadeleri; Türkçe; Tatarca; edimbilim
Zitieren
APA
Yılmaz, G. (2026). Edimbilimsel Bir Değerlendirme: Türkçe ve Tatarca Nezaket İfadeleri. Akademik Dil ve Edebiyat Dergisi, 10(2), 882-894. https://doi.org/10.34083/akaded.1955887
Vancouver
Yılmaz G. Edimbilimsel Bir Değerlendirme: Türkçe ve Tatarca Nezaket İfadeleri. Akademik Dil ve Edebiyat Dergisi. 2026;10(2):882-894. doi:10.34083/akaded.1955887
BibTeX
@article{Ylmaz2026,
author = {Yılmaz, Gülşah},
title = {Edimbilimsel Bir Değerlendirme: Türkçe ve Tatarca Nezaket İfadeleri},
journal = {Akademik Dil ve Edebiyat Dergisi},
year = {2026},
volume = {10},
number = {2},
pages = {882--894},
doi = {10.34083/akaded.1955887}
}
EUVIMED