SANAT ESERLERİNE YÖNELİK VANDALİZMİN İNSAN HAKLARI HUKUKU BAĞLAMINDA DEĞERLENDİRİLMESİ: MÜZE PROTESTOLARI VE EKO-VANDALİZM ÜZERİNE BİR İNCELEME
Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi · 22.05.2026 · 28 (1) · 665-699
DOI: 10.33717/deuhfd.1894489 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, online erschienen am 22.05.2026. Verfasst von Özge Çeliktaş Türkbay. Die Arbeit nennt 44 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Özellikle 2022 yılından itibaren iklim aktivistleri, iklim değişikliğine ve çevre felaketlerine dikkat çekmek amacıyla müzelerde sergilenen ünlü sanat eserlerini hedef alan yeni bir protesto biçimine yönelmiştir. Eko-vandalizm olarak adlandırılan bu eylemler, sanat eserlerine yönelik vandalizm olgusunu mala zarar verme düzleminin ötesine taşıyarak insan hakları hukuku bağlamında çok boyutlu bir tartışmayı gündeme getirmiştir. Bu çalışmada, sanat eserlerine yönelik vandalizm kavramı öncelikle ifadeci vandalizm ve taktiksel vandalizm ayrımı temelinde kavramsal bir çerçeveye oturtulmuş, ardından eko-vandalizm eylemlerinin bu ayrım içindeki özgün konumu değerlendirilmiştir. Sanat eserlerine yönelik vandalizm eylemleri kültürel yaşama katılma hakkı ve ifade özgürlüğü ekseninde değerlendirilmiştir. Bu kapsamda, AİHM içtihadı ifade özgürlüğünün sınırlandırılması rejimi bakımından yorumlanmıştır. Birleşik Krallık, Hollanda, Fransa, Almanya, İtalya, ABD ve Vatikan’daki sanat eserlerine yönelik vandalizme ilişkin yargı kararları incelenerek ülkeler arasındaki yaklaşım farklılıkları ortaya konulmuştur. Çalışma, eko-vandalizm eylemlerinin geleneksel vandalizm kalıplarından kavramsal düzeyde ayrıştırılması, yaptırımların orantılılık ilkesine uygun belirlenmesi ve bu alanda uluslararası düzeyde bir standart oluşturulması gerektiği sonucuna ulaşmaktadır.
Zitieren
APA
Türkbay, Ö. Ç. (2026). SANAT ESERLERİNE YÖNELİK VANDALİZMİN İNSAN HAKLARI HUKUKU BAĞLAMINDA DEĞERLENDİRİLMESİ: MÜZE PROTESTOLARI VE EKO-VANDALİZM ÜZERİNE BİR İNCELEME. Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 28(1), 665-699. https://doi.org/10.33717/deuhfd.1894489
Vancouver
Türkbay ÖÇ. SANAT ESERLERİNE YÖNELİK VANDALİZMİN İNSAN HAKLARI HUKUKU BAĞLAMINDA DEĞERLENDİRİLMESİ: MÜZE PROTESTOLARI VE EKO-VANDALİZM ÜZERİNE BİR İNCELEME. Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi. 2026;28(1):665-699. doi:10.33717/deuhfd.1894489
BibTeX
@article{Trkbay2026,
author = {Türkbay, Özge Çeliktaş},
title = {SANAT ESERLERİNE YÖNELİK VANDALİZMİN İNSAN HAKLARI HUKUKU BAĞLAMINDA DEĞERLENDİRİLMESİ: MÜZE PROTESTOLARI VE EKO-VANDALİZM ÜZERİNE BİR İNCELEME},
journal = {Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi},
year = {2026},
volume = {28},
number = {1},
pages = {665--699},
doi = {10.33717/deuhfd.1894489}
}
EUVIMED