Rize mikro havzasında erozyon duyarlılığının ICONA modeli ve coğrafi bilgi sistemi entegrasyonu ile mekânsal analizi
Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Dergisi · 26.06.2026 · 14 (1) · 1-12
DOI: 10.33409/tbbbd.1905061 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Dergisi, online erschienen am 26.06.2026. Verfasst von Enver Şeker und 2 weiteren Autor:innen. Die Arbeit nennt 40 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Toprak erozyonu, doğal kaynakların sürdürülebilir yönetimini tehdit eden en önemli arazi bozunumu süreçlerinden biridir. Bu çalışmada, Rize ili sınırları içerisinde yer alan bir mikro havzada erozyon riskinin mekânsal dağılımının belirlenmesi amacıyla ICONA erozyon risk modeli kullanılmıştır. Çalışma kapsamında, arazi örtüsü, arazi kullanımı-arazi örtüsü, jeoloji ve eğim gibi erozyon süreçlerini etkileyen temel çevresel faktörler Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) ortamında analiz edilmiştir. Öncelikle arazi örtüsü ve arazi kullanım haritaları birleştirilerek toprak koruma haritası oluşturulmuş, ardından jeoloji ve eğim katmanlarının entegrasyonu ile potansiyel erozyon risk haritası elde edilmiştir. Son aşamada ise bu iki katmanın çakıştırılmasıyla ICONA erozyon risk haritası hazırlanmıştır. Elde edilen sonuçlar, çalışma alanının önemli bir bölümünde düşük ve orta düzeyde erozyon riskinin hâkim olduğunu göstermiştir. Bununla birlikte, özellikle havzanın güney kesimlerinde eğim değerlerinin yüksek olması, litolojik yapının ayrışmaya daha duyarlı özellikler göstermesi ve bitki örtüsünün görece zayıf olması nedeniyle yüksek ve çok yüksek erozyon riskine sahip alanların yoğunlaştığı belirlenmiştir. Çalışma sonuçları, erozyon riskinin havza ölçeğinde mekânsal olarak belirlenmesinde ICONA modelinin etkin bir araç olduğunu ortaya koymaktadır. Ayrıca elde edilen bulguların, erozyon kontrolü ve arazi yönetimi planlamalarında öncelikli alanların belirlenmesine katkı sağlayabileceği düşünülmektedir.
Zitieren
APA
Şeker, E., Kızıldağ, S. P., & Dengiz, O. (2026). Rize mikro havzasında erozyon duyarlılığının ICONA modeli ve coğrafi bilgi sistemi entegrasyonu ile mekânsal analizi. Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Dergisi, 14(1), 1-12. https://doi.org/10.33409/tbbbd.1905061
Vancouver
Şeker E, Kızıldağ SP, Dengiz O. Rize mikro havzasında erozyon duyarlılığının ICONA modeli ve coğrafi bilgi sistemi entegrasyonu ile mekânsal analizi. Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Dergisi. 2026;14(1):1-12. doi:10.33409/tbbbd.1905061
BibTeX
@article{eker2026,
author = {Şeker, Enver and Kızıldağ, Sena Pacci and Dengiz, Orhan},
title = {Rize mikro havzasında erozyon duyarlılığının ICONA modeli ve coğrafi bilgi sistemi entegrasyonu ile mekânsal analizi},
journal = {Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Dergisi},
year = {2026},
volume = {14},
number = {1},
pages = {1--12},
doi = {10.33409/tbbbd.1905061}
}
EUVIMED