Ağız, Kültür, Kimlik İlişkisi Bağlamında Âşık Davut Sularî’nin Dilinde Erzincan Ağzı
Trakya Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi · 17.07.2026 · 16 (32) · 155-170
DOI: 10.33207/trkede.1828127 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Trakya Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, online erschienen am 17.07.2026. Verfasst von Sertan Alibekiroğlu. Die Arbeit nennt 30 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
İnsanoğlunun içerisine doğduğu aileden başlayarak edindiği dil ana dilini oluşturur. Edinilen bu ilk ana dili daha çok yörenin ağız özelliklerine dayanır. Bu nedenle dil edinimi ağız özelliklerinin ağır bastığı konuşma dili ile başlar. Öncelikle ağız özelliklerinin baskın olması ile başlayan dil edinim süreci, başta eğitim öğretim olmak üzere, iletişim araçlarının ve ölçünlü dili kullananların artmasının etkisiyle, zamanla toplumun hemen hemen bütün üyelerinde ölçünlü dile doğru evrilir. Her ne kadar süreç sonunda ölçünü dilin özellikleri daha geniş boyutta edinilip öğrenilse ve kullanılmaya başlansa da ana dilin ilk nüveleri olan ağızların izleri ve etkisi insanların belleğinden silinmez. Ağızların bellekte kalıcı olarak yer etmesinin nedenlerinin başında bireylerin dil edinimi ile birlikte kimlik edinimi ve kültürlenmelerinin de ilk araçlarından birinin konuşma dili olarak edindikleri ilk şekillerin ağızlar olması gelir. Bu nedenle de insanlar başta hemşehrileri olmak üzere kültürel kimliklerini ifade ederken sıklıkla ağız özelliklerine ve yerel söz, deyim ve atasözlerine başvururlar. Yörelerinin ağız özelliklerini en iyi ve etkili bir şekilde kullanan kişilerin başında gelen âşıklar da eserlerinde ağız özelliklerine yer verirler. Çünkü âşıkların beslendikleri ilk kaynaklar yine içine doğdukları çekirdek aile ve onun kültürünün yaşadığı ağızdır. Dünyayı yöresinin ağzı ile tanımaya başlayan âşık, eserlerinde evrensele seslense de ait olduğu kimliğin, kültürün izlerini yansıtmaya, bununla da köklerine bağlılığını göstermeye çalışır. Yöresinin ağız özelliklerini eserlerinde gösteren âşıklardan biri de Davut Sularî’dir. Bu çalışmada, ağızların dil, kimlik, kültür açısından önemini göstermek amaçlanmıştır. Bu amaç için Alevi-Bektaşi inanç sistemine bağlı ve Erzincan ili ağızları ile eserler veren Âşık Davut Sularî’nin eserleri örneklem olarak kullanılmıştır.
Zitieren
APA
Alibekiroğlu, S. (2026). Ağız, Kültür, Kimlik İlişkisi Bağlamında Âşık Davut Sularî’nin Dilinde Erzincan Ağzı. Trakya Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, 16(32), 155-170. https://doi.org/10.33207/trkede.1828127
Vancouver
Alibekiroğlu S. Ağız, Kültür, Kimlik İlişkisi Bağlamında Âşık Davut Sularî’nin Dilinde Erzincan Ağzı. Trakya Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi. 2026;16(32):155-170. doi:10.33207/trkede.1828127
BibTeX
@article{Alibekirolu2026,
author = {Alibekiroğlu, Sertan},
title = {Ağız, Kültür, Kimlik İlişkisi Bağlamında Âşık Davut Sularî’nin Dilinde Erzincan Ağzı},
journal = {Trakya Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi},
year = {2026},
volume = {16},
number = {32},
pages = {155--170},
doi = {10.33207/trkede.1828127}
}
EUVIMED