Epistemik Jeopolitik: Panama Kanalı’nda ABD-Çin Rekabeti ve İstihbarat Faaliyetleri
MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi · 26.07.2026 · 15 (3) · 1095-1117
DOI: 10.33206/mjss.1872658 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi, online erschienen am 26.07.2026. Verfasst von Kemal Uysal. Die Arbeit nennt 29 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Bu çalışma, insan eliyle inşa edilmiş stratejik bir suyolu olan Panama Kanalı’nı merkeze alarak, stratejik suyollarının 21. yüzyıldaki anlamını yeniden değerlendirmektedir. Geleneksel jeopolitik yaklaşımlar, kanallar ve boğazları çoğunlukla ticaret hacmi, enerji taşımacılığı ve askerî kapasite gibi maddi unsurlar üzerinden analiz etmiştir. Ancak günümüzde bu alanların, bilginin üretimi, algının yönlendirilmesi ve meşruiyetin inşası gibi bilişsel süreçler üzerinden de şekillendiği görülmektedir. Bu makale, güç mücadelesinin yalnızca maddi faktörlerle açıklanamayacağını; aynı zamanda hakikatin nasıl tanımlandığı, hangi anlatıların meşru kabul edildiği ve rızanın hangi mekanizmalarla üretildiği üzerinden de biçimlendiğini ileri sürmektedir. Bu doğrultuda stratejik suyolları, fiziksel geçiş hatlarının ötesinde, anlam üretimi ve söylem inşasının kesiştiği “epistemik düğüm noktaları” olarak ele alınmaktadır. Çalışma, nitel araştırma tasarımı çerçevesinde kavramsal çözümleme ve karşılaştırmalı analiz yöntemlerini kullanarak, Panama Kanalı’nın tarihsel gelişimi ile Çin’in Latin Amerika’daki liman ve altyapı yatırımlarını incelemekte; bu süreçleri ABD’nin güvenlik ve caydırıcılık temelli stratejileriyle birlikte değerlendirmektedir. Bu doğrultuda makale, “epistemik jeopolitik” kavramını tamamlayıcı bir analitik çerçeve olarak önererek, stratejik suyollarının yalnızca maddi rekabet alanları değil, aynı zamanda küresel güç mücadelesinin bilişsel ve kavramsal boyutlarının şekillendiği alanlar olduğunu ortaya koymakta ve literatüre kavramsal bir katkı sunmaktadır.
Zitieren
APA
Uysal, K. (2026). Epistemik Jeopolitik: Panama Kanalı’nda ABD-Çin Rekabeti ve İstihbarat Faaliyetleri. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi, 15(3), 1095-1117. https://doi.org/10.33206/mjss.1872658
Vancouver
Uysal K. Epistemik Jeopolitik: Panama Kanalı’nda ABD-Çin Rekabeti ve İstihbarat Faaliyetleri. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi. 2026;15(3):1095-1117. doi:10.33206/mjss.1872658
BibTeX
@article{Uysal2026,
author = {Uysal, Kemal},
title = {Epistemik Jeopolitik: Panama Kanalı’nda ABD-Çin Rekabeti ve İstihbarat Faaliyetleri},
journal = {MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi},
year = {2026},
volume = {15},
number = {3},
pages = {1095--1117},
doi = {10.33206/mjss.1872658}
}
EUVIMED