EUVIMEDEUVIMED entdecken
Crossref

Türkiye’deki Paketli Atıştırmalıkların Besin Profili ve Beslenme Etiketleme Sistemi Sınıflandırmalarının Değerlendirilmesi

Merve Esra Çıtar Dazıroğlu, Eda Köksal

Journal of Nutrition and Dietetics · 30.06.2026 · 54 (2) · 132-142

DOI: 10.33076/2026.bdd.2092 ↗

Kurz gefasst

Fachartikel in der Zeitschrift Journal of Nutrition and Dietetics, online erschienen am 30.06.2026. Verfasst von Merve Esra Çıtar Dazıroğlu und 1 weiteren Autor:innen.

AbstractBibliografische AngabenZitierenVerwandte Studien

Abstract (Originalsprache)

Amaç: Bu çalışmanın amacı, Türkiye’de satışta olan bazı bisküvi, cips, çikolata, gofret, kek, kraker ve şekerlemelerin etiketlerinde beyan edilen enerji ve temel besin ögesi içeriklerini incelemek, Nutri-Score beslenme etiketleme sistemine göre değerlendirmektir. Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı türde olan bu çalışmada, Türkiye’de faaliyet gösteren beş büyük zincir marketten seçilen toplam 183 ürün (21 bisküvi, 30 cips, 32 çikolata, 20 gofret, 26 kek, 23 kraker ve 31 şekerleme) değerlendirilmiştir. Veriler etiket bilgilerine dayanarak (enerji-kJ, doymuş yağ, şeker, protein, posa, tuz; ayrıca içindekilerden meyve/sebze/kurubaklagil oranı) 100 g üzerinden olacak şekilde kaydedilmiştir. Nutri-Score’un güncellenmiş algoritmasına göre negatif (N) ve pozitif (P) bileşen puanları, ardından da total puan hesaplanmıştır. Veriler tanımlayıcı istatistiklerle raporlanmış, aynı zamanda negatif bileşenlerin dağılımını ve baskın bileşenleri görselleştirmek amacıyla Temel Bileşenler Analizi (Principal Component Analysis, PCA) biplot grafik kullanılmıştır. Bulgular: Çalışma sonucunda, incelenen ürün grupları arasında belirgin besin profili farklılıkları belirlenmiştir. Çikolataların en yüksek enerji ve doymuş yağ içeriği (33.6±3.28 g/100 g), şekerlemelerin en yüksek şeker içeriği (65.69±15.33 g/100 g) ve krakerlerin en yüksek tuz içeriğine (2.8±0.87 g/100 g) sahip oldukları belirlenmiştir. Bununla birlikte, bütün ürün gruplarında posa ve meyve/sebze/kurubaklagil oranları düşük bulunmuştur. Nutri-Score sınıflandırmasına göre ürün gruplarının büyük çoğunluğu E, kalan kısmı D kategorisinde olup, yalnızca cipslerde C–E aralığında dağılım gözlenmiştir. PCA, şekerlemelerin şeker bileşeni, kraker ve cipslerin tuz bileşeni ile ayrıştığını; çikolata–gofret–kek–bisküvilerin ise şeker ve doymuş yağ katkılarıyla benzer konumlandığını göstererek bu farklılıkları desteklemiştir. Sonuç: Türkiye’de satışa sunulan bazı paketli atıştırmalıkların besin kalitesi Nutri-Score’a göre genel olarak düşüktür. Bulgular, paketli atıştırmalıkların Nutri-Score sistemi ile ayırt edilebilir şekilde sınıflandırılabildiğini ve bu yaklaşımın ürünlerin besin profiline dayalı değerlendirilmesinde ve reformülasyon çalışmalarına yön vermede kullanılabilir bir araç olabileceğini göstermektedir.

Zitieren

APA

Dazıroğlu, M. E. Ç., & Köksal, E. (2026). Türkiye’deki Paketli Atıştırmalıkların Besin Profili ve Beslenme Etiketleme Sistemi Sınıflandırmalarının Değerlendirilmesi. Journal of Nutrition and Dietetics, 54(2), 132-142. https://doi.org/10.33076/2026.bdd.2092

Vancouver

Dazıroğlu MEÇ, Köksal E. Türkiye’deki Paketli Atıştırmalıkların Besin Profili ve Beslenme Etiketleme Sistemi Sınıflandırmalarının Değerlendirilmesi. Journal of Nutrition and Dietetics. 2026;54(2):132-142. doi:10.33076/2026.bdd.2092

BibTeX
@article{Dazrolu2026,
  author = {Dazıroğlu, Merve Esra Çıtar and Köksal, Eda},
  title = {Türkiye’deki Paketli Atıştırmalıkların Besin Profili ve Beslenme Etiketleme Sistemi Sınıflandırmalarının Değerlendirilmesi},
  journal = {Journal of Nutrition and Dietetics},
  year = {2026},
  volume = {54},
  number = {2},
  pages = {132--142},
  doi = {10.33076/2026.bdd.2092}
}
Kostenlos starten →