Oficja brewiarzowe o św. Katarzynie Aleksandryjskiej w Zbiorach Polskich
Archiwa, Biblioteki i Muzea Kościelne · 30.06.2026 · 126 · 201-218
DOI: 10.31743/abmk.13958 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Archiwa, Biblioteki i Muzea Kościelne, online erschienen am 30.06.2026. Verfasst von Czesław Grajewski. Die Arbeit nennt 13 Literaturangaben. Der Volltext ist frei zugänglich (Open Access, CC BY-NC-SA 4.0).
Abstract (Originalsprache)
Autor analizuje oficja o św. Katarzynie z Aleksandrii obecne w zbiorach polskich. Cały materiał liturgiczny daje się podzielić na dziewięć typów. Najbardziej rozpowszechnione są oficja Virgins eximiœ oraz Inclita sanctœ virginis, będące w istocie wariantami. Obszar Polski także można podzielić na trzy sektory, w których dominuje konkretne oficjum. I tak: najczęściej obserwowane oficjum wielkie (ze wszystkimi wariantami), oparte na historii Nobilis et pulchra, występuje w ośrodkach centralnej Polski, z Krakowem na czele. Widoczne jest w brewiarzach i antyfonarzach z Fromborka, Płocka (od XV wieku), Włocławka i Wrocławia. Spośród analizowanych źródeł z tych ośrodków tylko płockie jest pełne – zawiera wszystkie antyfony, nawet II nieszporów, co nie jest częstym zjawiskiem. Oficjum Ave virgo speciosa zauważono w sześciu przypadkach, niemal wszystkie obecne w źródłach krzyżackich, jeden zaś w antyfonarzu benedyktynek z Żarnowca. Trzecie oficjum, proweniencji leodyjskiej Gratulemur in honore występowało w liturgii płockiej XIII – XIV wieku, a najpóźniej do XV wieku. Cechą charakterystyczną jedynego polskiego przekazu tego oficjum jest intencjonalny brak modułu antyfon w I nieszporach. Zapis rozpoczyna się dopiero od antyfony magnifikatowej Decoretur dies ista. Artykuł jest próbą taksonomii przekazów oficjów Katarzyńskich w zasobach polskich.
Zitieren
APA
Grajewski, C. (2026). Oficja brewiarzowe o św. Katarzynie Aleksandryjskiej w Zbiorach Polskich. Archiwa, Biblioteki i Muzea Kościelne, 126, 201-218. https://doi.org/10.31743/abmk.13958
Vancouver
Grajewski C. Oficja brewiarzowe o św. Katarzynie Aleksandryjskiej w Zbiorach Polskich. Archiwa, Biblioteki i Muzea Kościelne. 2026;126:201-218. doi:10.31743/abmk.13958
BibTeX
@article{Grajewski2026,
author = {Grajewski, Czesław},
title = {Oficja brewiarzowe o św. Katarzynie Aleksandryjskiej w Zbiorach Polskich},
journal = {Archiwa, Biblioteki i Muzea Kościelne},
year = {2026},
volume = {126},
pages = {201--218},
doi = {10.31743/abmk.13958}
}
EUVIMED