Czy interpretacja komunikatów niewerbalnych w czasie karnej rozprawy zdalnej może wpływać na wynik procesu?
Kortowski Przegląd Prawniczy · 15.06.2026 · (2) · 49-67
DOI: 10.31648/kpp.12807 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Kortowski Przegląd Prawniczy, online erschienen am 15.06.2026. Verfasst von Żaneta Özdemir.
Abstract (Originalsprache)
W artukle podjęto problem wpływu ograniczonej percepcji komunikatów niewerbalnych w toku karnej rozprawy zdalnej na ocenę dowodów osobowych oraz realizację podstawowych gwarancji procesowych. Punktem wyjścia jest pytanie, czy ograniczenie bezpośredniego kontaktu sądu z osobowym źródłem dowodowym może oddziaływać na ocenę wiarygodności świadków i oskarżonego, a w konsekwencji na wynik procesu karnego. Analizie poddano również, czy rozprawa zdalna stanowi jedynie techniczną modyfikację sposobu prowadzenia postępowania, czy też prowadzi do jakościowej zmiany realizacji zasady bezpośredniości. W opracowaniu zastosowano metodę dogmatycznoprawną, uzupełnioną analizą orzecznictwa ETPC i wybranych judykatów common law. Pomocniczo wykorzystano perspektywę prawnoporównawczą i interdyscyplinarną, obejmującą ustalenia psychologii zeznań oraz badań nad komunikacją niewerbalną. W artykule przyjęto, że rozprawa zdalna nie eliminuje zasady bezpośredniości, lecz prowadzi do jej jakościowej modyfikacji. Znaczenie tej modyfikacji ujawnia się przede wszystkim w sprawach opartych na dowodach osobowych, w których ocena wiarygodności świadków lub oskarżonego pozostaje kluczowa dla rozstrzygnięcia. Komunikacja niewerbalna nie powinna być traktowana jako samodzielne kryterium oceny prawdomówności, jednak jej całkowite pominięcie mogłoby zubożyć proces poznawczy sądu. W konsekwencji rozprawa zdalna w sprawach karnych wymaga szczególnej ostrożności oraz zapewnienia gwarancji kompensujących ograniczenia wynikające z komunikacji audiowizualnej.
Zitieren
APA
Özdemir, Ż. (2026). Czy interpretacja komunikatów niewerbalnych w czasie karnej rozprawy zdalnej może wpływać na wynik procesu?. Kortowski Przegląd Prawniczy, 49-67. https://doi.org/10.31648/kpp.12807
Vancouver
Özdemir Ż. Czy interpretacja komunikatów niewerbalnych w czasie karnej rozprawy zdalnej może wpływać na wynik procesu?. Kortowski Przegląd Prawniczy. 2026:49-67. doi:10.31648/kpp.12807
BibTeX
@article{zdemir2026,
author = {Özdemir, Żaneta},
title = {Czy interpretacja komunikatów niewerbalnych w czasie karnej rozprawy zdalnej może wpływać na wynik procesu?},
journal = {Kortowski Przegląd Prawniczy},
year = {2026},
number = {2},
pages = {49--67},
doi = {10.31648/kpp.12807}
}
EUVIMED