Soğuk Savaş döneminin afiş sanatına yansımaları: Polonya Afiş Okulu
Journal of Arts · 01.05.2026 · 9 · e3191
DOI: 10.31566/arts.3191 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Journal of Arts, online erschienen am 01.05.2026. Verfasst von Derin Bilecenoğlu und 1 weiteren Autor:innen. Die Arbeit nennt 59 Literaturangaben. Der Volltext ist frei zugänglich (Open Access, CC BY 4.0).
Abstract (Originalsprache)
Bu araştırma makalesi, afiş sanatında özgün ve evrensel anlatım biçimleriyle öne çıkan görsel bir dilin doğduğu Polonya Afiş Okulu’nun Soğuk Savaş döneminde geçirdiği sürece ve bunun yansımalarına odaklanmaktadır. Polonya, İkinci Dünya Savaşı sonrası dönemde jeopolitik konumu gereği Soğuk Savaştan derinden etkilenmiştir. Komünist Blok’un lokomotifi Sovyetler Birliği’nin etki alanında yer alan Polonya, bu dönemde başta ekonomik ve kültürel olmak üzere bir dizi sorunla yüzleşmiştir. Polonya’nın baskı rejimi altında geliştirdiği toplumsal reaksiyonunun önemli bir temsilcisi olan ve bir grup sanatçının bir araya gelmesiyle oluşan Polonya Afiş Okulu; Sovyetlerin kontrolü altında, kendi bağımsızlıklarını kazanma isteğiyle ulusal bir kimlik yaratmış ve bütün dünyayı etkisi altına alan bir fenomenin doğmasını sağlamıştır. Sanatçılar, afişlerinde sansür engeline takılmamak için, anlatılmak istenen mesajı doğrudan aktarmak yerine, metafor, hiciv ve görsel retoriği kullanarak çoğu zaman mizahi bir yolla izleyiciye ulaştırmışlardır. Henryk Tomaszewski, Jozef Mroszczak ve Tadeusz Trepkowski gibi isimler okulun kurucuları olarak, bu ekole yön veren isimler olmuşlardır. Çalışma kapsamında, afişin altın çağı olarak nitelendirilen 1950’li yıllarda ortaya çıkan Polonya Afiş Okulu sanatçılarından 100’ü aşkın sanatçı arasından, araştırmacının seçkisi olarak öne çıkan 14 sanatçı incelenmektedir. Bu çalışma, Soğuk Savaş döneminde grafik ve sanat ortamına yön vermiş bir ekol olan Polonya Afiş Okulu’ndaki usta sanatçıların, afiş tasarımlarında kullandıkları metafor ve görsel retoriği incelemeye ve aktarmaya odaklanmaktadır.
Zitieren
APA
Bilecenoğlu, D., & Metin, A. C. (2026). Soğuk Savaş döneminin afiş sanatına yansımaları: Polonya Afiş Okulu. Journal of Arts, 9, e3191. https://doi.org/10.31566/arts.3191
Vancouver
Bilecenoğlu D, Metin AC. Soğuk Savaş döneminin afiş sanatına yansımaları: Polonya Afiş Okulu. Journal of Arts. 2026;9:e3191. doi:10.31566/arts.3191
BibTeX
@article{Bilecenolu2026,
author = {Bilecenoğlu, Derin and Metin, Ali Can},
title = {Soğuk Savaş döneminin afiş sanatına yansımaları: Polonya Afiş Okulu},
journal = {Journal of Arts},
year = {2026},
volume = {9},
pages = {e3191},
doi = {10.31566/arts.3191}
}
EUVIMED