EUVIMEDEUVIMED entdecken
Crossref

Muhammed İkbâl’in Mücadele Teodisesi ile Kötülüğü Aşma Denemesi

Hakan Hemşinli

İlahiyat Tetkikleri Dergisi · 30.04.2026 · (66) · 26-39

DOI: 10.29288/ilted.1758488 ↗

Kurz gefasst

Fachartikel in der Zeitschrift İlahiyat Tetkikleri Dergisi, online erschienen am 30.04.2026. Verfasst von Hakan Hemşinli. Die Arbeit nennt 51 Literaturangaben.

AbstractBibliografische AngabenZitierenVerwandte Studien

Abstract (Originalsprache)

Düşünce tarihinin en tartışmalı ve sürekli yeniden ele alınan meselelerinden biri olan kötülük sorunu, yalnızca teolojik değil, aynı zamanda ontolojik ve ahlâkî bir sorun olarak da varlığını sürdürmektedir. Bu bağlamda, kötülük sorununa ilişkin olarak tarih boyunca çeşitli çözüm önerileri geliştirilmiş olsa da çağdaş düşünce açısından bakıldığında hâlen kapsamlı ve tatmin edici bir yaklaşımın eksikliği belirgin bir şekilde hissedilmektedir. Bu çalışmanın merkezinde yer alan Muhammed İkbâl, İslâm düşüncesinin klasik mirasını reddetmeksizin onunla eleştirel bir yüzleşmeye girişen ve söz konusu mirası çağdaş epistemolojik ve ontolojik bir zeminde yeniden inşâ etmeyi amaçlayan özgün bir filozoftur. İkbâl’in kötülük problemine yaklaşımı da bu yenilikçi ve inşâcı perspektifin izlerini taşımaktadır. Mevcut literatürde İkbâl’in kötülük anlayışı genellikle mensur eserleri üzerinden, betimleyici bir yöntemle ele alınmış; ancak onun bu konudaki kurucu ve dinamik tavrı yeterince ortaya konulamamıştır. Bu çalışmanın temel amacı, İkbâl’in kötülüğe dair düşünsel tavrını, özellikle “mücadele” kavramı etrafında şekillenen özgün bir teodise anlayışı çerçevesinde çözümlemektir. Bu bağlamda “Mücadele Teodisesi” olarak adlandırdığımız yaklaşım, insanın kötülük karşısında edilgin değil, aksine faal ve sorumluluk sahibi bir özne olarak konumlandırıldığı bir teolojik-felsefî zemin sunmaktadır. Çalışmamızda öncelikle “Mücadele Teodisesi”nin kavramsal çerçevesi ve felsefî temelleri ortaya konulacak, ardından İkbâl’in hem mensur hem de manzum eserlerinden hareketle onun kötülük meselesine yaklaşımı değerlendirilecektir. Nihayetinde, İkbâl’in düşünce dünyasında “Mücadele Teodisesi”nin nasıl temellendirildiği ve bu teodisenin onun metafizik, ahlâk ve insan anlayışıyla nasıl bütünleştiği analiz edilecektir. Makalenin temel iddiası, İkbâl’in kötülük problemine dair çözümünde “mücadele”yi merkezî bir kategori olarak inşa ettiği ve bu yönüyle “Mücadele Teodisesi”nin en güçlü temsilcilerinden biri olarak değerlendirilebileceğidir.

Zitieren

APA

Hemşinli, H. (2026). Muhammed İkbâl’in Mücadele Teodisesi ile Kötülüğü Aşma Denemesi. İlahiyat Tetkikleri Dergisi, 26-39. https://doi.org/10.29288/ilted.1758488

Vancouver

Hemşinli H. Muhammed İkbâl’in Mücadele Teodisesi ile Kötülüğü Aşma Denemesi. İlahiyat Tetkikleri Dergisi. 2026:26-39. doi:10.29288/ilted.1758488

BibTeX
@article{Heminli2026,
  author = {Hemşinli, Hakan},
  title = {Muhammed İkbâl’in Mücadele Teodisesi ile Kötülüğü Aşma Denemesi},
  journal = {İlahiyat Tetkikleri Dergisi},
  year = {2026},
  number = {66},
  pages = {26--39},
  doi = {10.29288/ilted.1758488}
}
Kostenlos starten →