EUVIMEDEUVIMED entdecken
Crossref

Birleşik Sözcüklerin İşlemlenmesi: İki Kök Sözcükten Oluşan Birleşik Sözcüklerin Durumu

Hatice Şanlı, Serkan Uygun

Dilbilim Araştırmaları Dergisi · 29.06.2026 · 37 (1) · 1-37

DOI: 10.18492/dad.1774303 ↗

Kurz gefasst

Fachartikel in der Zeitschrift Dilbilim Araştırmaları Dergisi, online erschienen am 29.06.2026. Verfasst von Hatice Şanlı und 1 weiteren Autor:innen. Die Arbeit nennt 113 Literaturangaben.

AbstractBibliografische AngabenZitierenVerwandte Studien

Abstract (Originalsprache)

Bu çalışma, Türkçede biçimbilimsel olarak karmaşık yapıya sahip birleşik sözcüklerin anadili Türkçe olan tek dilli konuşucular tarafından gerçek zamanlı olarak nasıl işlemlendiğini incelemektedir. Bu amaçla, kök haldeki birleşik sözcükler anlamsal olarak geçirimli (ör. babaanne) ve geçirimsiz (ör. karakol) olarak ikiye ayrılıp anlamsal geçirimliliğin biçimbilimsel işlemleme üzerindeki etkisi araştırılmaktadır. Maskelenmiş hazırlama yöntemiyle gerçekleştirilen sözcük tanıma testinde, birleşik sözcüklerin bileşenlerine verilen sözcük tanıma süreleri analiz edilerek bu sözcüklerin biçimbirimsel ayrıştırma mı yoksa bütünsel listeleme yoluyla mı işlemlendiği sorgulanmıştır. Bulgular; anlamsal olarak geçirimliliğin baş olmayan sözcükler hedef sözcük olduğunda herhangi bir etkisinin olmadığını, yani geçirimli ve geçirimsiz birleşik sözcüklerin biçimbirim bileşenlerine ayrıştırılarak işlemlendiğini göstermektedir. Öte yandan baş sözcüklerin hedef sözcük olarak kullanıldığı durumlarda ise anlamsal geçirimliliğin işlemleme örüntüsünü etkileyip farklı işlemleme modellerinin kullanılmasına neden olduğu bulunmuştur. Bu sonuçlar, birleşik sözcüklerin işlemlenmesinde anlamsal geçirimlilik ile baş sözcük arasında önemli bir ilişki olduğunu ve bu ilişkinin işlemleme örüntüsünü değiştirebildiğini göstermektedir.

Zitieren

APA

Şanlı, H., & Uygun, S. (2026). Birleşik Sözcüklerin İşlemlenmesi: İki Kök Sözcükten Oluşan Birleşik Sözcüklerin Durumu. Dilbilim Araştırmaları Dergisi, 37(1), 1-37. https://doi.org/10.18492/dad.1774303

Vancouver

Şanlı H, Uygun S. Birleşik Sözcüklerin İşlemlenmesi: İki Kök Sözcükten Oluşan Birleşik Sözcüklerin Durumu. Dilbilim Araştırmaları Dergisi. 2026;37(1):1-37. doi:10.18492/dad.1774303

BibTeX
@article{anl2026,
  author = {Şanlı, Hatice and Uygun, Serkan},
  title = {Birleşik Sözcüklerin İşlemlenmesi: İki Kök Sözcükten Oluşan Birleşik Sözcüklerin Durumu},
  journal = {Dilbilim Araştırmaları Dergisi},
  year = {2026},
  volume = {37},
  number = {1},
  pages = {1--37},
  doi = {10.18492/dad.1774303}
}
Kostenlos starten →