Osmanlı’dan Cumhuriyet’e Eğitimde Egemenlik Dönüşümü: Galata British School Örneğinde Yabancı Okulların Millîleştirilmesi ve Ulusal Kimlik İnşası
Erzincan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi · 17.08.2026 · 28 (2026) · 1-11
DOI: 10.17556/erziefd.1906831 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Erzincan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, online erschienen am 17.08.2026. Verfasst von Emrah Berkant Patoğlu und 1 weiteren Autor:innen. Die Arbeit nennt 39 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Osmanlı’nın son döneminden Cumhuriyet’in kuruluşuna uzanan süreçte eğitim, siyasal egemenlik ve ulusal kimlik inşasının temel aracı olarak yeniden yapılandırılmıştır. Azınlık ve yabancı okullar kapitülasyonlar ve cemaat ayrıcalıklarıyla özerk bir konumda faaliyet gösterirken, Cumhuriyet’in ilanıyla bu çok parçalı yapı merkezî, laik ve ulusal bir sistem doğrultusunda dönüştürülmüştür. 3 Mart 1924 tarihli Tevhid-i Tedrisat Kanunu, devletin eğitimdeki egemenliğini tesis ederek yabancı okulları Maarif Vekâleti denetimine bağlamıştır. Bu çalışma, Erken Cumhuriyet Dönemi’nde yabancı okulların millî sisteme uyarlanma sürecini Galata British School örneği üzerinden incelemektedir. Araştırma, Maarif Vekâleti yazışmaları, teftiş raporları, müfredat ve ders kitapları, öğretmen atamaları ve kapatma sürecine dair belgeleri nitel içerik analiziyle değerlendirmiştir. Bulgular, okulun ruhsatlandırma ve taahhütname rejimiyle sıkı denetime tabi tutulduğunu; müfredatın millîleştirilmesi, Türkçe ve tarih derslerinin merkezî standartlara bağlanması, öğretmenlerin devlet onayına tâbi kılınması ve dinî faaliyetlerin sınırlandırılmasıyla kurumsal özerkliğinin daraldığını göstermektedir. Sürekli teftişler ve kapatma süreci, Cumhuriyet eğitim bürokrasisinin yabancı okulları ulusal egemenlik çerçevesinde yeniden tanımlama iradesini ortaya koymuştur.
Zitieren
APA
Patoğlu, E. B., & Kara, A. (2026). Osmanlı’dan Cumhuriyet’e Eğitimde Egemenlik Dönüşümü: Galata British School Örneğinde Yabancı Okulların Millîleştirilmesi ve Ulusal Kimlik İnşası. Erzincan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 28(2026), 1-11. https://doi.org/10.17556/erziefd.1906831
Vancouver
Patoğlu EB, Kara A. Osmanlı’dan Cumhuriyet’e Eğitimde Egemenlik Dönüşümü: Galata British School Örneğinde Yabancı Okulların Millîleştirilmesi ve Ulusal Kimlik İnşası. Erzincan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi. 2026;28(2026):1-11. doi:10.17556/erziefd.1906831
BibTeX
@article{Patolu2026,
author = {Patoğlu, Emrah Berkant and Kara, Abdullah},
title = {Osmanlı’dan Cumhuriyet’e Eğitimde Egemenlik Dönüşümü: Galata British School Örneğinde Yabancı Okulların Millîleştirilmesi ve Ulusal Kimlik İnşası},
journal = {Erzincan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi},
year = {2026},
volume = {28},
number = {2026},
pages = {1--11},
doi = {10.17556/erziefd.1906831}
}
EUVIMED