Edebi Hatıratlar Işığında Türk Tiyatrosu (1860-1918)
Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi · 18.03.2026 · (69) · 75-96
DOI: 10.17498/kdeniz.1869249 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi, online erschienen am 18.03.2026. Verfasst von Ferudun Ay. Die Arbeit nennt 28 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Bu çalışma, Türk tiyatrosunun modernleşme evresini temsil eden 1860-1918 yılları arasındaki süreci, dönemin edebiyatçılarının ve tiyatro adamlarının kaleme aldığı hatıratlar üzerinden incelemeyi amaçlamaktadır. 1860 yılında Şair Evlenmesi ile başlayan profesyonel süreç; Gedikpaşa Tiyatrosu’nun kuruluşu, Tanzimat ve İstibdat dönemlerinin sansür koşulları ve II. Meşrutiyet’in getirdiği özgürlük ortamıyla şekillenmiştir. Resmî belgeler tiyatronun kurumsal yapısını aydınlatırken; Ahmet Fehim Efendi, Recaizade Mahmut Ekrem, Halit Ziya Uşaklıgil ve Hüseyin Rahmi Gürpınar gibi isimlerin hatıraları, sahne arkasındaki teknik imkânsızlıkları, oyuncuların toplumsal statüsünü ve seyirci profilindeki değişimi insani bir boyutta sunmaktadır. Çalışmada, hatıratların birer "öznel tarih" kaynağı olarak tiyatro yazımındaki kritik önemi üzerinde durulmuş; edebi metinler ile sahne pratiği arasındaki kopukluklar veya iş birlikleri bu tanıklıklar aracılığıyla analiz edilmiştir. Sonuç olarak, 1860-1918 arası Türk tiyatrosunun sadece bir metinler toplamı değil, hatıralarda yaşayan canlı ve toplumsal bir mekanizma olduğu ortaya konulmuştur.
Zitieren
APA
Ay, F. (2026). Edebi Hatıratlar Işığında Türk Tiyatrosu (1860-1918). Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi, 75-96. https://doi.org/10.17498/kdeniz.1869249
Vancouver
Ay F. Edebi Hatıratlar Işığında Türk Tiyatrosu (1860-1918). Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi. 2026:75-96. doi:10.17498/kdeniz.1869249
BibTeX
@article{Ay2026,
author = {Ay, Ferudun},
title = {Edebi Hatıratlar Işığında Türk Tiyatrosu (1860-1918)},
journal = {Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi},
year = {2026},
number = {69},
pages = {75--96},
doi = {10.17498/kdeniz.1869249}
}
EUVIMED