MUAMMA ÇÖZÜM GELENEĞİNDE İNTİKAD KAİDESİ
Divan Edebiyatı Araştırmaları Dergisi · 09.07.2026 · (36) · 129-148
DOI: 10.15247/devdergisi.1879937 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Divan Edebiyatı Araştırmaları Dergisi, online erschienen am 09.07.2026. Verfasst von Günay Gasımova Çatalkaya. Die Arbeit nennt 19 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
İntikad, “nakd” kökünden olup Türk edebiyatı metinlerinin incelenmesinde eleştiri anlamında kullanılan bir yöntemin ismidir. Edebî metinlerin iyi yahut kötü tarafları geçmişten günümüze kadar olan süreçte intikad dairesi içinde değerlendirilerek ortaya konulmuştur. Geçmişten günümüze intikad kavramı bizde eleştiri karşılığını alırken, muamma ilminde ise bu kavramın farklı bir anlam ve işlev kazandığı görülmektedir. Çalışmamızda intikad kaidesinin muamma ilmindeki karşılığı açıklanmış ve bunun yanı sıra örnekler eşliğinde bu kaidenin gereken ismi bulmada harf ve hece çözümündeki işlevi ve çözüm sürecindeki rolü ortaya konulmuştur. Muamma ilminde intikad kaidesi, edevât-ı intikâd vasıtasıyla yapılmaktadır. Muamma şairlerinin, isimde gerekli harfi elde etmek amacıyla başvurdukları çözüm yolları ise çeşitlilik göstermektedir. Bu bağlamda, söz konusu çeşitlilik içerisinde intikad kaidesinin çözüm sürecindeki işlevi ile edevât-ı intikadın kapsamı ve mahiyeti, üzerinde durulması gereken temel hususlar arasında yer almaktadır. Çalışmamızda söz konusu muamma risaleleri ve şerhler çerçevesinde muamma ilminin intikad kaidesi, tasnif edilmek suretiyle incelenmiştir.
Zitieren
APA
Çatalkaya, G. G. (2026). MUAMMA ÇÖZÜM GELENEĞİNDE İNTİKAD KAİDESİ. Divan Edebiyatı Araştırmaları Dergisi, 129-148. https://doi.org/10.15247/devdergisi.1879937
Vancouver
Çatalkaya GG. MUAMMA ÇÖZÜM GELENEĞİNDE İNTİKAD KAİDESİ. Divan Edebiyatı Araştırmaları Dergisi. 2026:129-148. doi:10.15247/devdergisi.1879937
BibTeX
@article{atalkaya2026,
author = {Çatalkaya, Günay Gasımova},
title = {MUAMMA ÇÖZÜM GELENEĞİNDE İNTİKAD KAİDESİ},
journal = {Divan Edebiyatı Araştırmaları Dergisi},
year = {2026},
number = {36},
pages = {129--148},
doi = {10.15247/devdergisi.1879937}
}
EUVIMED