Varlık Dergisi’nin 1970-1980 Dönemi Türkiye’sinde Kemalizm Algısı
Akdeniz İnsani Bilimler Dergisi · 27.06.2025 · 15 (1) · 193-208
DOI: 10.13114/mjh.1656269 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Akdeniz İnsani Bilimler Dergisi, online erschienen am 27.06.2025. Verfasst von Yaşar Özkandaş. Die Arbeit nennt 53 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Varlık dergisi 1930 yılının temmuz ayında Yaşar Nabi tarafından yayımlanmaya başlamıştır. Cumhuriye-tin özgür ve özerk bir birey yaratmaya yönelik kültür politikasını toplumsal zeminde yaygınlaştırmak ve kökleştirmek gibi bir amacı takip etmiştir. Kemalizmin gerçekleştirdiği dönüşümlerin benimsenmesi ve topluma aktarılmasına yönelik yayınlamış olduğu metinlerde düşünsel açıdan bir süreklilik içinde olmuş-tur. 1930’lu yılların sağ ve sol ideolojilerin dışında konumlandırdığı Kemalizm anlayışını 1970’lı ve 1980’lı yıllarda da savunmuştur. Bu doğrultuda sol Kemalist tezlerle arasına mesafe koyarken sosyalist aydınların Kemalizm eleştirileri karşısında ise tek parti döneminin Kemalizm yorumunu öne çıkarmıştır. Özellikle milliyetçilik ilkesi üzerinden Kemalizme eklemlenmeye çalışan siyasi partileri ve politik grup-ları Kemalizmi yozlaştırmakla eleştirirken muhafazakâr ve mukaddesatçı kesimin köktenci eleştirileri kar-şısında ise ulus devlet ve laik ekseninde bir Kemalizm savunusu ortaya koymuştur. Varlık dergisi bu yaklaşımıyla Atatürk’ün gerçekleştirmiş olduğu siyasal ve sosyal dönüşümleri 1930’ların perspektifinden okumaya çalışan askeri bürokrasiyle aynı noktada buluşmuştur. 12 Mart 1971 Muhtırası ve 12 Eylül 1980 askeri darbesinin Kemalizmi yorumlayış biçimiyle aynı doğrultuda bir Kemalizm tanımı ortaya koymuştur.
Zitieren
APA
Özkandaş, Y. (2025). Varlık Dergisi’nin 1970-1980 Dönemi Türkiye’sinde Kemalizm Algısı. Akdeniz İnsani Bilimler Dergisi, 15(1), 193-208. https://doi.org/10.13114/mjh.1656269
Vancouver
Özkandaş Y. Varlık Dergisi’nin 1970-1980 Dönemi Türkiye’sinde Kemalizm Algısı. Akdeniz İnsani Bilimler Dergisi. 2025;15(1):193-208. doi:10.13114/mjh.1656269
BibTeX
@article{zkanda2025,
author = {Özkandaş, Yaşar},
title = {Varlık Dergisi’nin 1970-1980 Dönemi Türkiye’sinde Kemalizm Algısı},
journal = {Akdeniz İnsani Bilimler Dergisi},
year = {2025},
volume = {15},
number = {1},
pages = {193--208},
doi = {10.13114/mjh.1656269}
}
EUVIMED