EUVIMEDEUVIMED entdecken
Crossref

BİR MEŞK SİSTEMİ OLARAK HUTÛT-İ OSMANİYE MATBU ESERLERİ VE HAT SANATINDAKİ YERİ

Betül Sayın

International Journal Of Turkish Literature Culture Education · 15.06.2026 · 15 (2) · 416-449

DOI: 10.7884/teke.1785543 ↗

Kurz gefasst

Fachartikel in der Zeitschrift International Journal Of Turkish Literature Culture Education, online erschienen am 15.06.2026. Verfasst von Betül Sayın. Die Arbeit nennt 33 Literaturangaben.

AbstractBibliografische AngabenZitierenVerwandte Studien

Abstract (Originalsprache)

Hat sanatının nesilden nesile aktarımında meşk sistemi, yazının disiplinini koruyan en temel yöntem olmuştur. Osmanlı’nın son döneminde modern okulların yaygınlaşmasıyla bu gelenek, usta-çırak ilişkisine dayalı bireysel öğretimle sınırlı kalmamış, sınıf temelli hat eğitimi ders materyallerine duyulan ihtiyacı beraberinde getirmiştir. Bu bağlamda matbu meşk mecmuaları, kurumsal yapılarda yürütülen hat eğitiminde önemli bir rol üstlenmiştir.Bu çalışma, M. İzzet Bey ve Hafız Tahsin Efendi’nin hazırladığı Hutût-i Osmaniye meşklerini incelemeyi amaçlamaktadır. Doküman analizi yöntemiyle farklı kütüphane ve koleksiyonlarda tespit edilen nüshalar incelenmiş, içerik bakımından bir farklılık bulunmamıştır. Yazı çeşitlerine göre meşk tarifleri, ölçü ve birleşme kaideleriyle öğretim mantığı analiz edilmiştir. Çalışma sonucunda Hutût-i Osmaniye’de sülüs, nesih, rik’a, divânî, ta’lik, celî divânî ve icaze yazı türlerinin estetik ve teknik özelliklerinin sistematik bir düzen içinde aktarıldığı görülmektedir. Eser, meşk sisteminde uygulamaya yönelik aktarılan tariflerin yazılı bir modele dönüştüğünü göstermektedir. Bu niteliğiyle, Osmanlı hat eğitiminde matbu meşklerin yapılandırılmış bir öğretim düzeni sunduğunu ortaya koyan çok yönlü bir “hat mektebi” olarak değerlendirilmektedir.

Zitieren

APA

Sayın, B. (2026). BİR MEŞK SİSTEMİ OLARAK HUTÛT-İ OSMANİYE MATBU ESERLERİ VE HAT SANATINDAKİ YERİ. International Journal Of Turkish Literature Culture Education, 15(2), 416-449. https://doi.org/10.7884/teke.1785543

Vancouver

Sayın B. BİR MEŞK SİSTEMİ OLARAK HUTÛT-İ OSMANİYE MATBU ESERLERİ VE HAT SANATINDAKİ YERİ. International Journal Of Turkish Literature Culture Education. 2026;15(2):416-449. doi:10.7884/teke.1785543

BibTeX
@article{Sayn2026,
  author = {Sayın, Betül},
  title = {BİR MEŞK SİSTEMİ OLARAK HUTÛT-İ OSMANİYE MATBU ESERLERİ VE HAT SANATINDAKİ YERİ},
  journal = {International Journal Of Turkish Literature Culture Education},
  year = {2026},
  volume = {15},
  number = {2},
  pages = {416--449},
  doi = {10.7884/teke.1785543}
}
Kostenlos starten →