EUVIMEDEUVIMED entdecken
Crossref

An Examination of University Students’ Artificial Intelligence Literacy and Their Levels of Information Awareness on Social Media: The Case of Çanakkale Onsekiz Mart University

Merve ERDOĞAN, Serkan SAYLIK

Turkish Studies - Language and Literature · 2026 · 21 (Volume 21 Issue Ö1) · 1167-1224

DOI: 10.7827/turkishstudies.95084 ↗

Kurz gefasst

Fachartikel in der Zeitschrift Turkish Studies - Language and Literature, 2026. Verfasst von Merve ERDOĞAN und 1 weiteren Autor:innen.

AbstractBibliografische AngabenZitierenVerwandte Studien

Abstract (Originalsprache)

Günümüzde yapay zekânın sosyal medyada yaygınlaşması, gerçeklik algısını zayıflatarak yapay zekâ okuryazarlığını temel bir dijital beceri hâline getirmiştir. Bu okuryazarlık, teknolojinin işleyişini, risklerini ve etik boyutlarını eleştirel biçimde değerlendirmeyi kapsamaktadır. Deepfake içerikler, algoritmik filtre balonları ve manipülatif paylaşımlar karşısında bilinçli farkındalığı yüksek bireyler, dezenformasyona karşı daha dirençli olmakta ve dürtüsel paylaşım ile sosyal medya bağımlılığını azaltmaktadır. Literatür, üniversite öğrencilerinin yapay zekâ okuryazarlık düzeylerinin yaş ve teknoloji kullanım sıklığı gibi değişkenlerle ilişkili olduğunu göstermektedir. Bu çalışma, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi'nde öğrenim gören 393 öğrenci üzerinden yapay zekâ okuryazarlığı ile sosyal medyadaki bilgi farkındalığı ve okuryazarlığı arasındaki ilişkiyi incelemektedir. Günümüzde yapay zekânın sosyal medyada yaygınlaşmasıyla gerçeklik algısı zayıflamış, deepfake içerikler ve dezenformasyon artmıştır; bu durum bireylerin yanıltıcı içeriklere karşı direnç geliştirebilmesi için yapay zekâ okuryazarlığını temel bir dijital beceri haline getirmiştir. Nicel yöntemle yürütülen araştırmada katılımcılara "Meta-Yapay Zekâ Okuryazarlığı" ve "Algılanan Sosyal Medya Okuryazarlığı" ölçekleri uygulanmıştır. Bulgulara göre, öğrencilerin her iki alandaki genel okuryazarlık düzeyleri yüksektir. Öğrenciler yapay zekâyı günlük hayatta kullanma, anlama ve sosyal medyanın teknik boyutlarında oldukça yetkin olsalar da yeni yapay zekâ uygulamaları üretme/kodlama ve sosyal medyanın kurumsal politikaları ile telif hakları gibi yasal boyutlarında görece yetersiz kalmaktadırlar. Demografik bulgular, öğrencilerin yaşı ve eğitim düzeyi (yüksek lisans/doktora) ilerledikçe yapay zekâ okuryazarlığının da arttığını göstermektedir. Araştırmanın en çarpıcı sonucu ise iki okuryazarlık türü arasında pozitif yönlü, anlamlı ve güçlü bir ilişki (r=0.679) bulunmasıdır. Öğrencilerin sosyal medya okuryazarlığı algısı yükseldikçe meta-yapay zekâ okuryazarlığı düzeyleri de artmakta olup, sosyal medya okuryazarlığı algısı yapay zekâ okuryazarlığındaki değişimin yaklaşık %63'ünü tek başına açıklamaktadır. Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü Etik Kurulu 16/03/2026 tarih ve 02/69 sayılı karar çerçevesinde etik kurul izni alınmıştır.

Zitieren

APA

ERDOĞAN, M., & SAYLIK, S. (2026). An Examination of University Students’ Artificial Intelligence Literacy and Their Levels of Information Awareness on Social Media: The Case of Çanakkale Onsekiz Mart University. Turkish Studies - Language and Literature, 21(Volume 21 Issue Ö1), 1167-1224. https://doi.org/10.7827/turkishstudies.95084

Vancouver

ERDOĞAN M, SAYLIK S. An Examination of University Students’ Artificial Intelligence Literacy and Their Levels of Information Awareness on Social Media: The Case of Çanakkale Onsekiz Mart University. Turkish Studies - Language and Literature. 2026;21(Volume 21 Issue Ö1):1167-1224. doi:10.7827/turkishstudies.95084

BibTeX
@article{ERDOAN2026,
  author = {ERDOĞAN, Merve and SAYLIK, Serkan},
  title = {An Examination of University Students’ Artificial Intelligence Literacy and Their Levels of Information Awareness on Social Media: The Case of Çanakkale Onsekiz Mart University},
  journal = {Turkish Studies - Language and Literature},
  year = {2026},
  volume = {21},
  number = {Volume 21 Issue Ö1},
  pages = {1167--1224},
  doi = {10.7827/turkishstudies.95084}
}
Kostenlos starten →