Strengthening Retirees’ Well-Being: The Effect of Leisure-Time Physical Activity on Basic Psychological Needs and Subjective Well-Being, with the Mediating Role of Socioeconomic Status
Psychophysiological Studies in Sports مطالعات سايكوفيزيولوژي در ورزش · 21.02.2026
DOI: 10.71852/pss.2026.1235007 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Psychophysiological Studies in Sports مطالعات سايكوفيزيولوژي در ورزش, erschienen am 21.02.2026. Verfasst von peyman ebrahimnezhad und 3 weiteren Autor:innen.
Abstract (Originalsprache)
هدف پژوهش حاضر بررسی تأثیر فعالیت ورزشی اوقات فراغت بر نیازهای بنیادین روانشناختی و بهزیستی ذهنی بازنشستگان و تبیین نقش میانجی وضعیت اجتماعی–اقتصادی در این روابط بود. پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر روش توصیفی–همبستگی بود که با استفاده از مدلسازی معادلات ساختاری به روش حداقل مربعات جزئی (PLS‑SEM) انجام شد. جامعه آماری پژوهش شامل بازنشستگان صندوق بازنشستگی کشوری بود که بر اساس فرمول کوکران، ۳۸۴ نفر بهعنوان نمونه و به روش نمونهگیری در دسترس انتخاب شدند. برای گردآوری دادهها از چهار پرسشنامه استاندارد شامل فراغت فعال و غیرفعال، وضعیت اجتماعی–اقتصادی، نیازهای بنیادین روانشناختی (بر اساس مدل ریف) و بهزیستی ذهنی استفاده شد. روایی ظاهری و محتوایی ابزارها با نظر متخصصان مدیریت ورزشی تأیید گردید و روایی همگرا و واگرای سازهها با استفاده از شاخصهای AVE و HTMT در سطح مطلوب گزارش شد. پایایی ابزارها نیز با آلفای کرونباخ و پایایی ترکیبی تأیید گردید. تحلیل دادهها با نرمافزار SmartPLS انجام شد و شاخصهای R²، VIF، SRMR، Q² و GOF برای ارزیابی مدل ساختاری مورد استفاده قرار گرفت. نتایج نشان داد فراغت فعال اثر مثبت و معناداری بر نیازهای بنیادین روانشناختی و بهزیستی ذهنی بازنشستگان دارد، در حالی که فراغت غیرفعال اثر منفی و معناداری بر این متغیرها نشان داد. همچنین وضعیت اجتماعی–اقتصادی بهطور مستقیم تأثیر مثبت و معناداری بر نیازهای روانشناختی و بهزیستی ذهنی داشت و نقش میانجی معناداری در رابطه بین انواع فراغت و پیامدهای روانشناختی ایفا کرد. شاخص کلی برازش مدل (GOF=0.516) حاکی از برازش مطلوب مدل پژوهش بود. نتایج این پژوهش بر اهمیت توسعه برنامههای فراغت فعال، بهبود شرایط اجتماعی–اقتصادی و توجه به نیازهای روانشناختی بهعنوان راهبردهایی مؤثر برای ارتقای بهزیستی بازنشستگان تأکید دارد.
Schlagwörter
Zitieren
APA
ebrahimnezhad, P., Morsal, B., baye, N., & sheikh, M. (2026). Strengthening Retirees’ Well-Being: The Effect of Leisure-Time Physical Activity on Basic Psychological Needs and Subjective Well-Being, with the Mediating Role of Socioeconomic Status. Psychophysiological Studies in Sports مطالعات سايكوفيزيولوژي در ورزش. https://doi.org/10.71852/pss.2026.1235007
Vancouver
ebrahimnezhad P, Morsal B, baye N, sheikh M. Strengthening Retirees’ Well-Being: The Effect of Leisure-Time Physical Activity on Basic Psychological Needs and Subjective Well-Being, with the Mediating Role of Socioeconomic Status. Psychophysiological Studies in Sports مطالعات سايكوفيزيولوژي در ورزش. 2026. doi:10.71852/pss.2026.1235007
BibTeX
@article{ebrahimnezhad2026,
author = {ebrahimnezhad, peyman and Morsal, Bagher and baye, naser and sheikh, mahmood},
title = {Strengthening Retirees’ Well-Being: The Effect of Leisure-Time Physical Activity on Basic Psychological Needs and Subjective Well-Being, with the Mediating Role of Socioeconomic Status},
journal = {Psychophysiological Studies in Sports مطالعات سايكوفيزيولوژي در ورزش},
year = {2026},
doi = {10.71852/pss.2026.1235007}
}
EUVIMED