Otizm Spektrum Bozukluğu Olan Bireylerde Karşıdan Karşıya Geçme Becerisinin Öğretiminde Kullanılan Video Modelle Öğretim ile İpucu Sunma ve Geri Çekme Öğretim Yönteminin Etkililiğinin Karşılaştırılması
Sobe Otizm Araştırmaları Dergisi · 30.11.2025 · 1 (1) · 52-68
DOI: 10.71350/sobe.20 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Sobe Otizm Araştırmaları Dergisi, online erschienen am 30.11.2025. Verfasst von Cemre Gürel und 2 weiteren Autor:innen. Der Volltext ist frei zugänglich (Open Access, CC BY 4.0).
Abstract (Originalsprache)
Bu araştırmanın amacı, otizm spektrum bozukluğu (OSB) tanılı çocuklara karşıdan karşıya geçme becerisinin öğretiminde Video Modelle Öğretim (VMÖ) ile İpucu Sunma ve Geri Çekme (İSGÇ) yöntemlerinin etkililiğini karşılaştırmaktır. Çalışma, tek denekli araştırma desenlerinden dönüşümlü uygulamalar modeliyle yürütülmüş ve üç OSB’li çocuk katılımcı olarak yer almıştır. Katılımcılar, özel eğitim ve rehabilitasyon merkezinde bulunan benzeşim trafik ışıkları alanında uygulamalara dâhil edilmiştir. Araştırmada bağımlı değişken, trafik ışıklarında doğru şekilde karşıdan karşıya geçme becerisinin sergilenmesi; bağımsız değişkenler ise Video Modelle Öğretim ve İpucu Sunma ve Geri Çekme yöntemleridir. Uygulama sürecinde öğrencilerin beceriyi kazanma hızları, hata sayıları, genelleme ve kalıcılık düzeyleri değerlendirilmiştir. Bulgular, her iki yöntemin de beceri öğretiminde etkili olduğunu göstermiştir. Ancak İpucu Sunma ve Geri Çekme yöntemi, Video Modelle Öğretime kıyasla hedef ölçütlere daha kısa sürede ulaşmayı sağlamış, daha az hata ile öğrenme gerçekleşmiş, ayrıca genelleme ve izleme oturumlarında daha yüksek başarı elde edilmiştir. Sonuçlar, OSB’li bireylere güvenlik becerilerinin öğretiminde ipucu sunma ve geri çekme yönteminin daha verimli ve kalıcı öğrenme sağladığını ortaya koymaktadır. Bununla birlikte, video modelle öğretimin de alternatif bir yöntem olarak kullanılabileceği, özellikle farklı öğrenme stillerine sahip çocuklarda destekleyici bir rol üstlenebileceği değerlendirilmektedir. Gelecek araştırmalarda, farklı yaş grupları ve daha geniş örneklemlerle çalışılması, doğal ortamlarda uygulamalara ağırlık verilmesi ve ailelerin sürece daha aktif katılımının sağlanması önerilmektedir. Anahtar Sözcükler: Otizm spektrum bozukluğu, karşıdan karşıya geçme, video modelle öğretim, ipucu sunma ve geri çekme, trafik eğitimi.
Zitieren
APA
Gürel, C., İlkaya, Ş., & Acar, B. E. (2025). Otizm Spektrum Bozukluğu Olan Bireylerde Karşıdan Karşıya Geçme Becerisinin Öğretiminde Kullanılan Video Modelle Öğretim ile İpucu Sunma ve Geri Çekme Öğretim Yönteminin Etkililiğinin Karşılaştırılması. Sobe Otizm Araştırmaları Dergisi, 1(1), 52-68. https://doi.org/10.71350/sobe.20
Vancouver
Gürel C, İlkaya Ş, Acar BE. Otizm Spektrum Bozukluğu Olan Bireylerde Karşıdan Karşıya Geçme Becerisinin Öğretiminde Kullanılan Video Modelle Öğretim ile İpucu Sunma ve Geri Çekme Öğretim Yönteminin Etkililiğinin Karşılaştırılması. Sobe Otizm Araştırmaları Dergisi. 2025;1(1):52-68. doi:10.71350/sobe.20
BibTeX
@article{Grel2025,
author = {Gürel, Cemre and İlkaya, Şerife and Acar, Birsen Ece},
title = {Otizm Spektrum Bozukluğu Olan Bireylerde Karşıdan Karşıya Geçme Becerisinin Öğretiminde Kullanılan Video Modelle Öğretim ile İpucu Sunma ve Geri Çekme Öğretim Yönteminin Etkililiğinin Karşılaştırılması},
journal = {Sobe Otizm Araştırmaları Dergisi},
year = {2025},
volume = {1},
number = {1},
pages = {52--68},
doi = {10.71350/sobe.20}
}
EUVIMED