MODERN MİMARLIK MİRASININ BLOKZİNCİR TABANLI DOKÜMANTASYONU: DOCOMOMO odaklı kavramsal çerçeve
Mekansal Araştırmalar Dergisi · 22.05.2026 · 4 (1) · 114-133
DOI: 10.71298/maddergi.1874213 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Mekansal Araştırmalar Dergisi, online erschienen am 22.05.2026. Verfasst von Abdullah Güç und 1 weiteren Autor:innen. Die Arbeit nennt 52 Literaturangaben. Gefördert von: Çalışma kapsamında herhangi bir kurum veya kuruluştan destek alınmamıştır..
Abstract (Originalsprache)
Modern mimarlık mirası, dönüştürülen yapılarıyla dinamik bir karaktere sahiptir. 20. yüzyılın modern yapıları, dönüşüm süreçleri nedeniyle belgelenmiş olsalar bile kısa süre içinde güncelliğini yitiren kayıtlara konu olmaktadır. DOCOMOMO gibi örgütler konferanslar ve envanter çalışmaları aracılığıyla çok sayıda yapıyı gündeme getirseler de bilgi altyapıları merkezi, zor erişilebilir ve güncellenmesi güç sistemler olarak kalmaktadır. Bu makale, modern mimarlık mirası dokümantasyonuna ilişkin sorunları blokzincir teknolojisi temelli kavramsal bir çerçeve üzerinden ele almaktadır. Çalışma, her modern miras yapısı için kalıcı bir “miras kimliği” (heritage ID) tanımlayan ve bu kimliğe zaman içinde eklenen tüm sürümleri izlenebilir biçimde ilişkilendiren, izne dayalı (permissioned) bir blokzincir mimarisi tasarlamaktadır. Önerilen modelde, araştırmacılar ve öğrenciler “katkıcı”, ulusal komiteler ve uzmanlar “doğrulayıcı” rollerini üstlenmekte; akıllı sözleşmeler aracılığıyla kayıt ekleme, gözden geçirme ve onay süreçleri tanımlanmaktadır. Blokzincir üzerinde kriptografik özetler ve üst veriler saklanmakta, asıl belgeler dış depolama çözümlerine bağlanmaktadır. Böylece veri bütünlüğü ve değiştirilemezlik korunurken, depolama maliyetleri yönetilebilir düzeyde tutulmaktadır. Çalışma, dağınık aktörler arasında paylaştırılmış ve kolektif olarak güncellenebilir bir kayıt sisteminin olanaklarını kuramsal ve mimari açıdan tartışmakta; sonuç bölümünde önerinin literatüre katkısı ile güçlü ve zayıf yönleri eleştirel biçimde değerlendirilmektedir.
Förderung
- Çalışma kapsamında herhangi bir kurum veya kuruluştan destek alınmamıştır.
Zitieren
APA
Güç, A., & Bahtiyar, T. B. (2026). MODERN MİMARLIK MİRASININ BLOKZİNCİR TABANLI DOKÜMANTASYONU: DOCOMOMO odaklı kavramsal çerçeve. Mekansal Araştırmalar Dergisi, 4(1), 114-133. https://doi.org/10.71298/maddergi.1874213
Vancouver
Güç A, Bahtiyar TB. MODERN MİMARLIK MİRASININ BLOKZİNCİR TABANLI DOKÜMANTASYONU: DOCOMOMO odaklı kavramsal çerçeve. Mekansal Araştırmalar Dergisi. 2026;4(1):114-133. doi:10.71298/maddergi.1874213
BibTeX
@article{G2026,
author = {Güç, Abdullah and Bahtiyar, Tuba Bülbül},
title = {MODERN MİMARLIK MİRASININ BLOKZİNCİR TABANLI DOKÜMANTASYONU: DOCOMOMO odaklı kavramsal çerçeve},
journal = {Mekansal Araştırmalar Dergisi},
year = {2026},
volume = {4},
number = {1},
pages = {114--133},
doi = {10.71298/maddergi.1874213}
}
EUVIMED