19. Yüzyılın Son Çeyreği Osmanlı Amasya’sında Müslim-Gayrimüslim İlişkilerinin Fıkhî Temelleri
Amasya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi · 30.06.2026 · 11 (19) · 34-48
DOI: 10.71218/asobid.1905600 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Amasya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, online erschienen am 30.06.2026. Verfasst von Murat Polat. Die Arbeit nennt 24 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Şer’iyye sicilleri, mahkemenin taraflar arasında ortaya çıkan anlaşmazlık veya uyuşmazlıkları kadı marifetiyle çözümlerini belirli esaslar muvacehesince ait olduğu yerleşim birimindeki bir deftere kaydetmesidir. Asırlarca Osmanlı Devleti sancağı altında yaşayan Amasya şehrinin kendine ait şer’iyye sicillerinin bulunması, özgün hukuki bir kimliğe sahip olduğu sonucunu doğurmaktadır. Yapılan araştırmalarda Amasya şehrine ait yüze yakın şer’i sicil olduğu saptanmıştır. Amasya 9037 nolu şer’iyye sicili de bunlardan sadece birisidir. Söz konusu sicilde müslim-gayrimüslim ilişkilerinin sadece hukuki boyutunun ele alınması araştırmanın sınırlılığını; bu iki toplum arasındaki bazı hukuki ilişkilerin fıkhi boyutuyla gözler önüne serilmesi ise araştırmanın amacını teşkil etmektedir. Sonuçta, gayrimüslimlerin en az Müslüman bir kimse kadar muamelat konularında hukuki haklara sahip oldukları, anlaşmazlık ve uyuşmazlık yaşandığında mahkemeye başvurabildikleri ve kâdının verdiği hükümlere tâbi oldukları görülmüştür. Söz konusu şer’iyye sicilinde hukuk ve yargıyla ilgili konuların hükme bağlanmasında genelde Hanefî mezhebinin takip edildiği, bazı hükümlerde ise diğer mezheplerden istifade edildiği müşahede edilmiştir.
Zitieren
APA
Polat, M. (2026). 19. Yüzyılın Son Çeyreği Osmanlı Amasya’sında Müslim-Gayrimüslim İlişkilerinin Fıkhî Temelleri. Amasya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 11(19), 34-48. https://doi.org/10.71218/asobid.1905600
Vancouver
Polat M. 19. Yüzyılın Son Çeyreği Osmanlı Amasya’sında Müslim-Gayrimüslim İlişkilerinin Fıkhî Temelleri. Amasya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2026;11(19):34-48. doi:10.71218/asobid.1905600
BibTeX
@article{Polat2026,
author = {Polat, Murat},
title = {19. Yüzyılın Son Çeyreği Osmanlı Amasya’sında Müslim-Gayrimüslim İlişkilerinin Fıkhî Temelleri},
journal = {Amasya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi},
year = {2026},
volume = {11},
number = {19},
pages = {34--48},
doi = {10.71218/asobid.1905600}
}
EUVIMED