TYMM Perspektifinden DKAB Öğretim Programı’nın Dönüşümü: 2018 ve 2024 İlköğretim (4-8) Programlarının Karşılaştırmalı İncelemesi
İhya Uluslararası İslam Araştırmaları Dergisi · 16.07.2026 · 12 (2) · 776-806
DOI: 10.69576/ihya.1880112 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift İhya Uluslararası İslam Araştırmaları Dergisi, online erschienen am 16.07.2026. Verfasst von Nursena Demirkol. Die Arbeit nennt 39 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Bu araştırmanın amacı, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli (TYMM) kapsamında 2024 yılında yayımlanan İlkokul-Ortaokul ve İmam Hatip Ortaokulu Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi (DKAB) Dersi Öğretim Programı (4-8. sınıflar) ile 2018 DKAB Öğretim Programı’nı karşılaştırmalı olarak incelemektir. Çalışma, her iki programı yalnızca biçimsel özellikleri açısından değil, aynı zamanda onları şekillendiren eğitim politikası, pedagojik yaklaşım ve değer yönelimleri bağlamında ele almayı amaçlamaktadır. Böylece DKAB öğretim programındaki dönüşümün arka planı, yönelimi ve eğitim felsefesi bütüncül bir perspektifle ortaya konulmaktadır. Nitel araştırma deseninde yürütülen çalışmada temel veri toplama yöntemi olarak doküman analizi kullanılmıştır. Bu kapsamda resmî öğretim programı metinleri, ilgili kılavuz dokümanlar ve politika belgeleri sistematik biçimde incelenmiş, karşılaştırmalı olarak çözümlenmiş ve tematik olarak kodlanmıştır. Analiz süreci beş temel boyut üzerine yapılandırılmıştır: yapısal çerçeve, öğrenme çıktıları/kazanımlar, değer ve beceri yönelimleri, pedagojik yaklaşımlar ile ölçme-değerlendirme anlayışı. Bu çok boyutlu analitik çerçeve, programlar arasındaki benzerlik ve farklılıkların yüzeysel düzeyde kalmayıp derinlemesine değerlendirilmesine imkân tanımıştır. Bulgular, her iki programın temel amaçlar bakımından büyük ölçüde örtüştüğünü, özellikle öğrencilerin ahlaki gelişimi, dinî okuryazarlığı ve toplumsal sorumluluk bilincinin güçlendirilmesi konusunda ortak bir yönelime sahip olduğunu göstermektedir. Bununla birlikte, bu amaçlara ulaşma yollarında belirgin pedagojik ve yapısal farklılıklar bulunduğu tespit edilmiştir. 2018 programının daha içerik merkezli ve görece geleneksel öğretim anlayışını yansıttığı, 2024 programının ise yetkinlik temelli ve öğrenci merkezli bir yaklaşıma doğru kaydığı görülmektedir. Daha somut olarak, 2024 programında öğrenme çıktılarının merkezîleştiği ve öğretim süreçlerini yönlendiren ana referans noktası hâline geldiği belirlenmiştir. Beceri temelli yaklaşımın güçlendiği; eleştirel düşünme, iletişim, işbirliği ve yansıtıcı öğrenme gibi becerilere daha fazla vurgu yapıldığı saptanmıştır. Ayrıca sosyal-duygusal öğrenmeye daha açık ve sistematik biçimde yer verildiği, öğrencilerin duygusal iyi oluşu, empati ve etik duyarlılıklarının desteklendiği görülmektedir. Farklılaştırılmış öğretim anlayışı da daha planlı ve bütüncül bir şekilde programa yansıtılmıştır. Sonuç olarak çalışma, TYMM’nin DKAB öğretim programına yansıttığı pedagojik ve yapısal dönüşümü bütüncül bir çerçevede ortaya koymakta; din eğitimi alanında müfredat geliştirme tartışmalarına kuramsal ve uygulamaya dönük katkılar sunmaktadır.
Zitieren
APA
Demirkol, N. (2026). TYMM Perspektifinden DKAB Öğretim Programı’nın Dönüşümü: 2018 ve 2024 İlköğretim (4-8) Programlarının Karşılaştırmalı İncelemesi. İhya Uluslararası İslam Araştırmaları Dergisi, 12(2), 776-806. https://doi.org/10.69576/ihya.1880112
Vancouver
Demirkol N. TYMM Perspektifinden DKAB Öğretim Programı’nın Dönüşümü: 2018 ve 2024 İlköğretim (4-8) Programlarının Karşılaştırmalı İncelemesi. İhya Uluslararası İslam Araştırmaları Dergisi. 2026;12(2):776-806. doi:10.69576/ihya.1880112
BibTeX
@article{Demirkol2026,
author = {Demirkol, Nursena},
title = {TYMM Perspektifinden DKAB Öğretim Programı’nın Dönüşümü: 2018 ve 2024 İlköğretim (4-8) Programlarının Karşılaştırmalı İncelemesi},
journal = {İhya Uluslararası İslam Araştırmaları Dergisi},
year = {2026},
volume = {12},
number = {2},
pages = {776--806},
doi = {10.69576/ihya.1880112}
}
EUVIMED