EUVIMEDEUVIMED entdecken
Open Access · CC BY-NC-ND 4.0

การวิเคราะห์บทบาทและเทคนิคไวโอลินในบทเพลงเปียโนทรีโอ หมายเลข 2 ในกุญแจเสียงอีไมเนอร์ ลำดับที่ 67 ท่อนอัลเลเกรตโต ของ ดมีตรี ชอสตโกวิช

ธภัฎ สังข์วิจิตร

Mahidol Music Journal · 26.05.2026 · 9 (1) · 55-73

DOI: 10.65824/mmj.v9.282579 ↗

Kurz gefasst

Fachartikel in der Zeitschrift Mahidol Music Journal, online erschienen am 26.05.2026. Verfasst von ธภัฎ สังข์วิจิตร. Die Arbeit nennt 10 Literaturangaben. Der Volltext ist frei zugänglich (Open Access, CC BY-NC-ND 4.0).

AbstractBibliografische AngabenZitierenVerwandte Studien

Abstract (Originalsprache)

ที่มาและวัตถุประสงค์ : งานวิจัยทางดนตรีมีหลากหลายมิติ การวิเคราะห์ดนตรีเป็นหนึ่งในงานวิจัยที่สามารถนำมาเชื่อมโยงกับประเด็นต่าง ๆ ทางดนตรีในเชิงวิชาการได้ อีกทั้งยังมีประโยชน์สำหรับนำมาเป็นแหล่งข้อมูลเพื่อใช้สอนในรายวิชาสังคีตลักษณ์และการวิเคราะห์ รายวิชาปฏิบัติเครื่องดนตรีหรือรายวิชาอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้องให้แก่นักศึกษาและผู้ที่สนใจ บทเพลงเปียโนทรีโอ หมายเลข 2 ในกุญแจเสียงอีไมเนอร์ ลำดับที่ 67 ของ ดมีตรี ชอสตโกวิช เป็นบทเพลงที่แสดงถึงอารมณ์ความรู้สึกที่มีพลัง ความรุนแรง และความก้าวร้าว สะท้อนให้เห็นถึงความโหดร้ายของทหารที่ค่ายมรณะ Majdanek และ Treblinka ที่บังคับให้นักโทษชาวยิวขุดหลุมศพของตนเองและเต้นรำบนหลุมศพของพวกเขา สอดแทรกเข้าไปในบทเพลงผ่านแนวคิดและเทคนิคทางดนตรีที่หลากหลาย รวมถึงบทบาทของไวโอลินที่สร้างสีสันให้บทเพลงอย่างน่าสนใจในแง่ของเทคนิคและการสร้างอารมณ์ให้บทเพลง ทั้งนี้ผู้วิจัยสนใจที่จะวิเคราะห์เฉพาะท่อนอัลเลเกรตโต ของเพลงนี้ในประเด็นโครงสร้างและบริบทโดยรวมของบทเพลง ตลอดจนวิเคราะห์บทบาทและเทคนิคการบรรเลงไวโอลิน วิธีการศึกษา : ศึกษาบริบทที่เกี่ยวข้องกับบทเพลง ได้แก่ ลักษณะของดนตรีศตวรรษที่ 20 ชีวประวัติของชอสตโกวิช สังคีตลักษณ์ ทำนอง และเสียงประสานของบทเพลง เทคนิคการบรรเลงไวโอลิน รวมถึงงานวิจัยอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้อง หลังจากนั้นนำข้อมูลที่ได้มาวิเคราะห์ให้ตรงตามวัตถุประสงค์ของงานวิจัย ก่อนจะสรุปผลและอภิปรายผลการวิเคราะห์ข้อมูลเป็นองค์ความรู้เชิงวิชาการ ผลการศึกษา : บทเพลงเปียโนทรีโอ หมายเลข 2 มีทั้งหมด 4 กระบวน ท่อนอัลเลเกรตโต เป็นกระบวนสุดท้ายที่กล่าวถึง “การเต้นรำแห่งความตาย” จากการวิเคราะห์พบว่า บทเพลงอยู่ในสังคีตลักษณ์โซนาตารอนโด มีความยาว 404 ห้อง ประกอบด้วยทำนองหลัก A, B และ C โดยทำนองหลัก A, B และ A จัดเป็นตอนนำเสนอ ส่วนทำนองหลัก C เป็นตอนพัฒนา และการกลับมาของทำนองหลัก A, B และ A อีกครั้งเป็นตอนย้อนความ ซึ่งในแต่ละตอนจะปิดท้ายด้วยช่วงสะพาน ทำนองช่วงเชื่อม และช่วงหางเพลง ตอนนำเสนอ มีความยาว 97 ห้อง ทำนองหลัก A อยู่ในกุญแจเสียง E เมเจอร์ บรรเลงโดยไวโอลินด้วยเทคนิคการดีด ส่วนทำนองหลัก B เปลี่ยนมาใช้โมด C ลิเดียน ไวโอลินทำหน้าที่เป็นแนวประสานด้วยการใช้เทคนิคการดีดคอร์ด ทำให้เนื้อดนตรีมีลักษณะเป็นโฮโมโฟนี ซึ่งส่งผลให้มีความเข้มเสียงที่ดังมาก ตอนพัฒนา มีความยาว 228 ห้อง ประกอบด้วยทำนองหลัก C เป็นตอนที่มีความยาวและซับซ้อนมากที่สุด มีการใช้อัตราจังหวะไม่คงที่ อีกทั้งมีการสร้างทำนองย่อย 2 ทำนอง นำมาบรรเลงสลับไปมาระหว่างเครื่องสายกับเปียโนได้อย่างน่าสนใจ รวมถึงมีการนำหน่วยย่อยทำนองของทำนองหลัก A และ B เข้ามาผสมผสาน เนื้อดนตรีมีทั้งแบบโพลีโฟนีและโฮโมโฟนี ส่วนตอนย้อนความ มีความยาว 77 ห้อง เป็นการกลับมาของทำนองหลัก A อย่างตรงไปตรงมาในกุญแจเสียง E เมเจอร์ และเปลี่ยนเป็นทำนองหลัก B ในกุญแจเสียง B เมเจอร์ ซึ่งเป็นกุญแจเสียงดอมินันท์ บทเพลงจบลงด้วยเคเดนซ์ปิดแบบสมบูรณ์ในกุญแจเสียงหลัก E เมเจอร์ ทั้งนี้มีการสลับบทบาทกันระหว่างการบรรเลงทำนองและเสียงประสานที่แตกต่างจากตอนนำเสนอ อย่างไรก็ตาม ไวโอลินมีบทบาทเป็นทั้งแนวทำนองและเสียงประสาน มีการใช้เทคนิคในบทเพลง เช่น การดีด การดีดคอร์ด การเล่นช่วงเสียงสูง การใช้คันชักขึ้นหรือลงเล่นโน้ตต่อเนื่อง การกดนิ้วควบหลายสาย การเล่นเสียงสั้น และการใช้ส่วนไม้ของคันชักสีที่สาย ซึ่งเทคนิคเหล่านี้ช่วยทำให้บทเพลงมีความรู้สึกตึงเครียดและความรุนแรงที่สะท้อนออกมาจากความคิดและอารมณ์ของชอสตโกวิช บทสรุป : บทเพลงมีการใช้แนวคิดการประพันธ์ที่นิยมใช้ในศตวรรษที่ 20 เช่น คอร์ดเสียงกระด้าง ความสัมพันธ์คู่สามซ้อนแบบโครมาติก และลักษณะจังหวะไม่ปกติ รวมถึงเทคนิคการบรรเลงไวโอลิน เช่น การใช้ส่วนไม้ของคันชักสีที่สาย การกดนิ้วควบหลายสาย การใช้ความเข้มเสียงที่ดังมาก ขณะเดียวกันยังพบว่ามีการใช้เทคนิคการซ้ำทำนอง การไล่เลียน และการแปรทำนอง ซึ่งเป็นเทคนิคที่นิยมใช้ในศตวรรษที่ 18 ส่วนโครงสร้างบทเพลงแม้จะอยู่ในสังคีตลักษณ์โซนาตารอนโดที่นิยมใช้ในศตวรรษที่ 18 แต่โครงสร้างภายในของแต่ละตอนมีการแบ่งท่อนและใช้เทคนิคการประพันธ์เพลงที่หลากหลาย ดังนั้นจะเห็นได้ว่าชอสตโกวิชพยายามเลียนแบบหรือนำเทคนิคการประพันธ์เพลงจากยุคก่อนหน้ามาใช้ในงานประพันธ์เพลงของเขา ซึ่งอาจมองว่าเป็นลักษณะการประพันธ์ดนตรีแบบนีโอคลาสสิก

Zitieren

APA

สังข์วิจิตร, ธ. (2026). การวิเคราะห์บทบาทและเทคนิคไวโอลินในบทเพลงเปียโนทรีโอ หมายเลข 2 ในกุญแจเสียงอีไมเนอร์ ลำดับที่ 67 ท่อนอัลเลเกรตโต ของ ดมีตรี ชอสตโกวิช. Mahidol Music Journal, 9(1), 55-73. https://doi.org/10.65824/mmj.v9.282579

Vancouver

สังข์วิจิตร ธ. การวิเคราะห์บทบาทและเทคนิคไวโอลินในบทเพลงเปียโนทรีโอ หมายเลข 2 ในกุญแจเสียงอีไมเนอร์ ลำดับที่ 67 ท่อนอัลเลเกรตโต ของ ดมีตรี ชอสตโกวิช. Mahidol Music Journal. 2026;9(1):55-73. doi:10.65824/mmj.v9.282579

BibTeX
@article{2026,
  author = {สังข์วิจิตร, ธภัฎ},
  title = {การวิเคราะห์บทบาทและเทคนิคไวโอลินในบทเพลงเปียโนทรีโอ หมายเลข 2 ในกุญแจเสียงอีไมเนอร์ ลำดับที่ 67 ท่อนอัลเลเกรตโต ของ ดมีตรี ชอสตโกวิช},
  journal = {Mahidol Music Journal},
  year = {2026},
  volume = {9},
  number = {1},
  pages = {55--73},
  doi = {10.65824/mmj.v9.282579}
}
Kostenlos starten →