Necâtî, Şemsî ve Mehmet Âkif Ersoy Üçgen Örnekleminde Tezkireler ile İzlenimci Bir Biyografiyi Karşılaştırma Denemesi
TYB Akademi Dil Edebiyat ve Sosyal Bilimler Dergisi · 2026
DOI: 10.64985/tybakademi.1664904 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift TYB Akademi Dil Edebiyat ve Sosyal Bilimler Dergisi, 2026. Verfasst von Ayşegül Ekici. Die Arbeit nennt 22 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Kişilikleri ve yaptıkları işler ile toplumun önünde olan insanların yaşam öyküleri, her zaman dikkat çekmiş ve bunların kayıt altına alınması tarihe geçmelerini sağlarken kuşaklar boyu okuyuculara rol model oluşturmuştur. Tezkireler ilk defa Arap edebiyatında görülmekle birlikte klasik Türk edebiyatının gelişim sürecinde İran edebiyatından alınan türler içerisinde yer almaktadır. XVI. yüzyıldan XIX. yüzyıla kadar gelişme gösteren tezkireler geçmişte ve günümüzde biyografik kaynak açısından önemini korumuştur. XIX. asırda toplumun düşünce anlayışındaki farklılaşmalarla birlikte sanat alanında da birtakım değişiklikler ortaya çıkmış ve Tanzimat Dönemi’nde edebiyatımıza yeni türlerle Batılı anlamda biyografi de girmiştir. Dolayısıyla tezkire geleneği, modern bir organizasyona dönüşmemiş yeni biyografi türü Batı’dan gelmiştir. Bu nedenle birbirine çok benzeyen bu türlerin benzeyen ve ayrılan yönlerinin ayırt edilmesi gerekir. Çalışmamızda tezkirelerden Necâtî’yi asıl, Şemsî’yi kontrol model; biyografiden ise Mehmet Âkif’i asıl model seçerek bir üçgenin uç noktalarını oluşturduk. Seçtiğimiz örneklemlerin yaşam öykülerini karşılaştırma metoduyla iki benzer türün benzeyen ve ayrılan yönlerini tespit etmeye çalıştık.
Zitieren
APA
Ekici, A. (2026). Necâtî, Şemsî ve Mehmet Âkif Ersoy Üçgen Örnekleminde Tezkireler ile İzlenimci Bir Biyografiyi Karşılaştırma Denemesi. TYB Akademi Dil Edebiyat ve Sosyal Bilimler Dergisi. https://doi.org/10.64985/tybakademi.1664904
Vancouver
Ekici A. Necâtî, Şemsî ve Mehmet Âkif Ersoy Üçgen Örnekleminde Tezkireler ile İzlenimci Bir Biyografiyi Karşılaştırma Denemesi. TYB Akademi Dil Edebiyat ve Sosyal Bilimler Dergisi. 2026. doi:10.64985/tybakademi.1664904
BibTeX
@article{Ekici2026,
author = {Ekici, Ayşegül},
title = {Necâtî, Şemsî ve Mehmet Âkif Ersoy Üçgen Örnekleminde Tezkireler ile İzlenimci Bir Biyografiyi Karşılaştırma Denemesi},
journal = {TYB Akademi Dil Edebiyat ve Sosyal Bilimler Dergisi},
year = {2026},
doi = {10.64985/tybakademi.1664904}
}
EUVIMED