EUVIMEDEUVIMED entdecken
Crossref

Zmaskulinizowany język w materiałach edukacyjnych polem do analizy ukrytej przemocy słownej względem dzieci

Mateusz Greń-Cyganek

Dziecko Krzywdzone. Teoria, badania, praktyka · 2025

DOI: 10.63237/fopd1237 ↗

Kurz gefasst

Fachartikel in der Zeitschrift Dziecko Krzywdzone. Teoria, badania, praktyka, 2025. Verfasst von Mateusz Greń-Cyganek.

AbstractBibliografische AngabenZitierenVerwandte Studien

Abstract (Originalsprache)

W artykule postawiono tezę, że zmaskulinizowany język pełni funkcję ukrytej przemocy słownej. Jego długofalowe konsekwencje dla dzieci są głęboko zakorzenione w tożsamościach i przyszłych rolach społecznych. Nierówności reprodukowane przez język wpływają na samoocenę, ambicje oraz postrzeganie świata. W ten sposób zmaskulinizowany język staje się istotnym narzędziem przemocy strukturalnej. Współczesna pedagogika oraz badania nad gender wskazują, że język nie jest neutralnym zjawiskiem, ale nośnikiem, który kształtuje postrzeganie płci i ról społecznych. Część wstępna artykułu przedstawia koncepcję przemocy symbolicznej autorstwa Pierre’a Bourdieu oraz łączy ją z krytycznymi badaniami nad językiem i płcią (Judith Butler, Deborah Cameron). Omówiono w niej, w jaki sposób zmaskulinizowany język w podręcznikach edukacyjnych wzmacnia istniejące struktury władzy. Aby ukazać nierówność w percepcji ról społecznych prezentowanych w materiałach edukacyjnych, posłużono się badaniami z zakresu lingwistyki gender. W kolejnej części artykułu zaprezentowano metodologię i wyniki analizy dokumentów – materiałów edukacyjnych używanych w polskich szkołach na różnych etapach nauczania. Szczegółowo omówiono w niej, w jaki sposób podręczniki z różnych przedmiotów systematycznie promują język zmaskulinizowany jako znormalizowaną formę narracji. Trzecia część artykułu skupia się na społecznych i psychologicznych skutkach wykorzystywanego języka. Woparciu o badania stereotype threat omówiono skutki nieodpowiedniej reprezentacji kobiet w materiałach edukacyjnych oraz braku inkluzywnego języka wpływającego negatywnie na edukację i rozwój społeczny dzieci. W ostatniej części artykułu przedstawiono rekomendacje mające na celu poprawę jakości języka w edukacji. Zaproponowano zmiany przy wykorzystaniu języka neutralnego płciowo, promującego równość i przeciwdziałanie ukrytej przemocy symbolicznej względem dzieci w procesie edukacyjnym.

Zitieren

APA

Greń-Cyganek, M. (2025). Zmaskulinizowany język w materiałach edukacyjnych polem do analizy ukrytej przemocy słownej względem dzieci. Dziecko Krzywdzone. Teoria, badania, praktyka. https://doi.org/10.63237/fopd1237

Vancouver

Greń-Cyganek M. Zmaskulinizowany język w materiałach edukacyjnych polem do analizy ukrytej przemocy słownej względem dzieci. Dziecko Krzywdzone. Teoria, badania, praktyka. 2025. doi:10.63237/fopd1237

BibTeX
@article{GreCyganek2025,
  author = {Greń-Cyganek, Mateusz},
  title = {Zmaskulinizowany język w materiałach edukacyjnych polem do analizy ukrytej przemocy słownej względem dzieci},
  journal = {Dziecko Krzywdzone. Teoria, badania, praktyka},
  year = {2025},
  doi = {10.63237/fopd1237}
}
Kostenlos starten →