Post-Fotoğraf ve Arayüz Estetiği: Google Sokak Görünümü’nde Biyopolitik Görünürlük ve Sanatsal Karşı-Gözetim
Journal of Art and Iconography · 2026
DOI: 10.62425/sidd.1990726 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Journal of Art and Iconography, 2026. Verfasst von Özlem Demircan. Die Arbeit nennt 27 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Bu çalışma, Google Sokak Görünümü’nü post-fotoğraf, arayüz estetiği, biyopolitik görünürlük ve karşı-gözetim kavramları çerçevesinde incelemektedir. Araştırmanın amacı, platformun teknik ve arayüzsel işleyişinin fotografik imgenin üretim, dolaşım ve anlamlandırılma koşullarını nasıl dönüştürdüğünü ve çağdaş sanatçıların bu işleyişe hangi estetik müdahalelerle karşılık verdiğini ortaya koymaktır. Nitel araştırma yaklaşımıyla hazırlanan çalışmada, Jon Rafman’ın Nine Eyes of Google Street View, Doug Rickard’ın A New American Picture, Michael Wolf’un Interface ve Paolo Cirio’nun Street Ghosts projeleri karşılaştırmalı olarak ele alınmıştır. Projeler, amaçlı örnekleme kapsamında ölçüt örnekleme yöntemiyle belirlenmiştir. Sanatçı metinleri, resmî proje sayfaları, kurumsal sergi kayıtları, eser görselleri ve ilgili literatür veri kaynağı olarak kullanılmıştır. Çözümleme birimini oluşturan proje bütünlerinden seçilen temsilî görseller ayrıntılı biçimde incelenmiştir. İnceleme teknik-arayüzsel işleyiş, sanatsal müdahale stratejisi ve biyopolitik görünürlük olmak üzere üç başlık üzerinden yürütülmüştür. Bulgular, Google Sokak Görünümü’nün kentsel çevreyi kaydeden bir sistemden daha kapsamlı bir yapı kurduğunu, görünürlüğü standartlaştırdığını, bedenleri anonimleştirdiğini, mekânı veri katmanlarına ayırdığını ve kullanıcı hareketini arayüz komutlarıyla yönlendirdiğini göstermektedir. Rafman ve Rickard, platform arşivini seçme ve yeniden kadrajlama yoluyla dönüştürürken; Wolf, görüntünün arayüz ve yazılım izlerini belirginleştirmekte, Cirio ise dijital olarak kaydedilmiş bedenleri fiziksel konumlarına geri taşımaktadır. Karşılaştırma, dört projenin aynı görüntü kaynağından hareket etmesine rağmen farklı estetik ve etik sonuçlar ürettiğini ortaya koymuştur. Sanatçıların gözetim görüntülerini yeniden dolaşıma sokması rıza, temsil ve dezavantajlı öznelerin görünürlüğü açısından tartışmalı bir alan yaratmaktadır. Sonuç olarak, Google Sokak Görünümü, post-fotoğraf çağında imgenin anlamını arayüz, veri altyapısı ve dolaşım koşulları içinde kuran biyopolitik bir görsel sistem olarak değerlendirilmiştir. Karşılaştırmalı yapı, sanatçıların müdahale düzeyleri ile etik sorumlulukları arasındaki farklılıkları da görünür kılmaktadır.
Zitieren
APA
Demircan, Ö. (2026). Post-Fotoğraf ve Arayüz Estetiği: Google Sokak Görünümü’nde Biyopolitik Görünürlük ve Sanatsal Karşı-Gözetim. Journal of Art and Iconography. https://doi.org/10.62425/sidd.1990726
Vancouver
Demircan Ö. Post-Fotoğraf ve Arayüz Estetiği: Google Sokak Görünümü’nde Biyopolitik Görünürlük ve Sanatsal Karşı-Gözetim. Journal of Art and Iconography. 2026. doi:10.62425/sidd.1990726
BibTeX
@article{Demircan2026,
author = {Demircan, Özlem},
title = {Post-Fotoğraf ve Arayüz Estetiği: Google Sokak Görünümü’nde Biyopolitik Görünürlük ve Sanatsal Karşı-Gözetim},
journal = {Journal of Art and Iconography},
year = {2026},
doi = {10.62425/sidd.1990726}
}
EUVIMED